કાર્બન ઉત્સર્જનની લક્ષ્ય સંખ્યા નક્કી: જામનગરની નાયારા અને રિલાયન્સ રિફાઇનરી સહિતના એકમો હવે બંધનમાં

કેન્દ્રીય પર્યાવરણ, વન અને જલવાયુ પરિવર્તન મંત્રાલયે ગ્રીનહાઉસ ગેસ ઉત્સર્જન તીવ્રતા લક્ષ્ય (સુધારા) નિયમ, 2026 જાહેર કર્યો છે. 7 સપ્ટેમ્બર 2026ની નોટિફિકેશન ભારતના રાજપત્રમાં તા. 9 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ પ્રગટ થઈ છે, અને તે રાજપત્રમાં પ્રગટ થયાની તારીખથી અમલમાં આવી ગઈ છે.

કાર્બન ક્રેડિટ ટ્રેડિંગ સ્કીમ, 2023 હેઠળ પેટ્રોલિયમ રિફાઇનરી અને કાપડ (ટેક્સટાઇલ) ક્ષેત્રના એકમો માટે ગ્રીનહાઉસ ગેસ ઉત્સર્જનની તીવ્રતાના બંધનકર્તા લક્ષ્ય નક્કી થયા છે. 2023-24ના વરસાદના આંકડા આધાર ગણાયા છે, અને પાલન કરવાના વર્ષ 2026-27 માટે લક્ષ્ય તદ્દન નીચા રાખવામાં આવ્યા છે. આનો અર્થ એ છે કે યાદીમાં આવતા એકમોએ દરેક એકમ ઉત્પાદન પર થતું કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવું પડશે.

સૌરાષ્ટ્રના આ એકમોને પણ લક્ષ્ય મળ્યા છે:

• નાયારા રિફાઇનરી સાઇટ, ખંભાળિયા, જામનગર — 2026-27 માટે લક્ષ્ય 4.9477 tCO2 સમકક્ષ/એમબીબીએલએસ/એનઆરજીએફ (2023-24નું આધારભૂત ઉત્સર્જન 8.2760)
• રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ (ડીટીએ), ગામ મેઘપર/પડાણા, તા. લાલપુર, જામનગર — લક્ષ્ય 4.8793 (આધારભૂત 8.5035)
• રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ (એસઈઝેડ), જામનગર એસઈઝેડ, ગામ મેઘપર/પડાણા, તા. લાલપુર, જામનગર — લક્ષ્ય 4.7079 (આધારભૂત 11.0441)
• ગ્રાસિમ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ, ઇન્ડિયન રેયન યુનિટ, વેરાવળ, જિલ્લો જૂનાગઢ — લક્ષ્ય 5.7758 (આધારભૂત 6.2006)
• એમ/એસ ફિઓટેક્સ કોટસ્પિન પ્રા. લિ., સાનોસરા, તા. ધ્રોલ, જામનગર — લક્ષ્ય 1.9939 (આધારભૂત 2.0500)
• ઓમેક્સ કોટસ્પિન પ્રા. લિ., રાજસતાપુર ગામ, તા. ધ્રાંગધ્રા, સુરેન્દ્રનગર — લક્ષ્ય 2.1993 (આધારભૂત 2.2680)

આ બધું ઊર્જા સંરક્ષણ અધિનિયમ, 2001ની કલમ 14(ક) અને પર્યાવરણ (સંરક્ષણ) અધિનિયમ, 1986ની કલમ 3, 6 અને 25ની શક્તિઓનો ઉપયોગ કરીને નીકળ્યું છે. રિફાઇનરી અને કાપડ ક્ષેત્રમાં આવતા એકમોની નવી યાદી આ નિયમથી નક્કી થઈ છે. વધુ માહિતી માટે સત્તાવાર ગેઝેટ નોટિફિકેશન અહીં છે: https://egazette.gov.in/WriteReadData/2026/276352.pdf