દેશ-વિદેશ — સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ

મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવા ખાસ ઝુંબેશ: બીએલઓ ઘરે ઘરે આવીને યુવાનો અને બાકી રહેલા લોકોના ફોર્મ ૬ ભરશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 02 Oct 2026 04:21:15 GMT

ચૂંટણી પંચે તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં મતદાર યાદીમાંથી બાકી રહી ગયેલા અને પહેલી વાર મત આપવા પાત્ર યુવાનો માટે ખાસ ઝુંબેશ ચલાવવાનો આદેશ આપ્યો છે. ૧ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ના રોજ ચૂંટણી પંચે સત્તાવાર પરિપત્ર બહાર પાડીને મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારીઓને આ અંગે તાત્કાલિક કામગીરી શરૂ કરવા સૂચના આપી છે.

ખાસ સુધારણા કાર્યક્રમ (સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન) પૂરો થયા પછી પણ ઘણા લોકોનાં નામ મતદાર યાદીમાં નોંધાવવાના બાકી રહી ગયા હોય અથવા તો યાદીમાંથી નામ કમી થઈ ગયા હોય, તેવા મતદારોને શોધીને ફરી નામ ઉમેરવા આ અભિયાન હાથ ધરાશે. ચૂંટણી પંચે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે મતદાર તરીકે નામ નોંધાવવું એ સતત ચાલતી પ્રક્રિયા છે અને કોઈપણ નાગરિક ગમે ત્યારે નામ નોંધાવવા અરજી કરી શકે છે.

બીએલઓ ઘરે ઘરે જઈને ફોર્મ ૬ ભરાવશે

ચૂંટણી પંચની સૂચના મુજબ બૂથ લેવલ ઓફિસર (BLO) જૂની અને નવી મતદાર યાદીની સરખામણી કરશે. અગાઉની યાદીમાં નામ હોય પણ હાલની યાદીમાંથી નીકળી ગયું હોય તેવા મતદારોની યાદી તૈયાર કરવામાં આવશે.

ત્યારબાદ બીએલઓ આ મતદારોના ઘરે રૂબરૂ જશે અને સ્થિતિ જાણીને પાત્રતા ધરાવતા લોકો પાસે ફોર્મ નંબર ૬ ભરાવશે. સાથે જ જે યુવાનો પહેલી વાર મતદાર બનવા પાત્ર થયા છે અથવા કોઈ કારણસર નામ નોંધાવવાનું ચૂકી ગયા છે, તેમનું પણ ઘરે બેઠા ફોર્મ ૬ ભરાવવામાં આવશે. આ કામગીરી લગભગ એક મહિનામાં પૂરી કરવા માટે દરેક બીએલઓને દર અઠવાડિયે ઓછામાં ઓછા ૨૦થી ૨૫ મતદારોના ઘરની મુલાકાત લેવા જણાવાયું છે.

બૂથ પર સ્પેશિયલ કેમ્પ પણ યોજાશે

બીએલઓ દ્વારા તૈયાર કરાયેલી યાદી અને ભરેલા ફોર્મ ફિલ્ડ વેરિફિકેશન રિપોર્ટ સાથે ઇલેક્ટોરલ રજિસ્ટ્રેશન ઓફિસર (ERO)ને સોંપવામાં આવશે. આ ઉપરાંત મતદારોની સુવિધા માટે બૂથ લેવલ પર સ્પેશિયલ કેમ્પ પણ ગોઠવવામાં આવશે. નાઇટ શેલ્ટર, મજૂર વસાહતો અને ઘરવિહોણા કે વંચિત વર્ગના લોકો માટે પણ નામ નોંધણીના ખાસ કેમ્પ યોજવાની સૂચના અપાઈ છે.

શાળા-કોલેજો અને શિક્ષણ સંસ્થાઓ તેમજ સ્વીપ (SVEEP) અભિયાન દ્વારા યુવાનોમાં નામ નોંધણી અંગે જાગૃતિ ફેલાવવામાં આવશે જેથી કોઈ પણ લાયક નાગરિક મત આપવાના અધિકારથી વંચિત ન રહે.

પશ્ચિમ બંગાલમાંથી રાજ્યસભા બેઠક માટે પેટા ચૂંટણીનો કાર્યક્રમ જાહેર, 16 ઓક્ટોબરે મતદાન

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 29 Sep 2026 05:43:19 GMT

ચૂંટણી પંચે પશ્ચિમ બંગાલમાંથી રાજ્યસભા પોહોટની પેટા ચૂંટણીનો કાર્યક્રમ જાહેર કર્યો છે. 29 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ નવી દિલ્હીથી નીકળેલી ગેઝેટની અસાધારણ જાહેરાત (ઓ.એન. 44(E)) મુજબ, પશ્ચિમ બંગાલ વિધાનસભાના ચૂંટાયેલા સભ્યો પોહોટની આ પોહોટ પર રજૂ થયેલી સભ્ય શ્રીમતી રુક્મિણી મલ્લિકની જગ્યાએ એક વ્યક્તિ ચૂંટી લેશે.

શ્રીમતી રુક્મિણી મલ્લિકની ટર્મ 2 એપ્રિલ 2032 સુધી હતી, પણ તેમણે 16 જુલાઈ 2026ના રોજ રાજીનામું આપી દેતાં બેઠક ખાલી થઈ ગઈ હતી. આ ખાલી બેઠક ભરવા માટે પેટા ચૂંટણી કરવાની જાહેરાત લોક પ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ, 1951ની કલમ 147, કલમ 39ની પેટા-કલમ (1) અને કલમ 56ના આધારે નીકળી છે.

ક્યારે શું થશે

જાહેરાત મુજબ ચૂંટણીનો આખો કાર્યક્રમ આ પ્રમાણે છે:

નોમિનેશન ભરવાની છેલ્લી તારીખ: 6 ઓક્ટોબર 2026 (મંગળવાર)
નોમિનેશનની તપાસ (સ્ક્રૂટની): 7 ઓક્ટોબર 2026 (બુધવાર)
ઉમેદવારી પાછી ખેંચવાની છેલ્લી તારીખ: 9 ઓક્ટોબર 2026 (શુક્રવાર)
મતદાન (જરૂર પડે તો): 16 ઓક્ટોબર 2026 (શુક્રવાર), સવારે 9 થી બપોરે 4 વાગ્યા સુધી
ચૂંટણી પૂરી થવાની છેલ્લી તારીખ: 19 ઓક્ટોબર 2026 (સોમવાર)

આ ચૂંટણીમાં મતદાન પશ્ચિમ બંગાલ વિધાનસભાના સભ્યો કરે છે, સામાન્ય મતદારો નહીં. જરૂર પડે તો જ મતદાન થશે — ઉમેદવારોની સંખ્યા ઓછી હોય તો વાંધાની તપાસ પછી જીતની જાહેરાત થઈ જાય.

ચૂંટણી પંચના સચિવ સુમન કુમાર દાસના હસ્તે આ જાહેરાત નીકળી છે. આખી જાહેરાત ભારત સરકારની ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થઈ છે, જે અહીં વાંચી શકાય છે: ગેઝેટ જાહેરાત નં. CG-DL-E-29092026-276578

SIRમાં નોટિસ મળેલા મતદારોને કચેરી નહીં જવું પડે, BLO ઘરે આવીને કાગળ લઈ જશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Sat, 26 Sep 2026 12:02:10 GMT

ચૂંટણી પંચે 26 સપ્ટેમ્બર 2026ની મીટિંગમાં નક્કી કર્યું કે ચાલુ SIR (સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન)માં નોટિસ મળેલા મતદારોને હવે ERO/AERO કચેરીમાં બોલાવવામાં નહીં આવે. BLO લોકોના ઘરે જઈને દસ્તાવેજો લઈને ECINet પર અપલોડ કરશે, અને નિર્ણય ERO લેશે.

નોટિસ મળેલા મતદારો માટે શું બદલાયું

SIR દરમિયાન મતદારયાદીમાં ન જોડાયેલા (unmapped) અને બીજા તફાવતને કારણે જેમને નોટિસ આપવામાં આવી હોય, એમના માટે પ્રક્રિયા સરળ બની છે:

BLO ઘરે આવીને દસ્તાવેજો એકઠા કરશે અને ECINet પર અપલોડ કરશે. એ પછી ERO નિર્ણય લેશે.
મતદારને ERO/AERO કચેરીમાં હાજર થવાની જરૂર નહીં રહે.
ફક્ત અપવાદરૂપ કિસ્સામાં, EROના નિર્ણયથી, હિયરિંગ થશે — અને એ પણ શક્ય હોય તો ઓનલાઈન. જરૂર પડે તો મતદાર પોતાના પરિવારના કોઈ પણ પુખ્ત સભ્યને હિયરિંગમાં પોતાના વતી રહેવા માટે અધિકૃત કરી શકશે.
ઓનલાઈન હિયરિંગની સુવિધા વધુ મજબૂત કરવાનું પણ પંચે કહ્યું છે.

ગરીબ અને ઘરવિહીન લોકો માટે હેલ્પ ડેસ્ક

જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી (DEO) જરૂર મુજબ પૂરતી સંખ્યામાં હેલ્પ ડેસ્ક ઊભા કરશે અને સ્પેશિયલ કેમ્પ ચલાવશે. એ રાત્રિ શરણ, મજૂર, ગરીબ અને ઘરવિહીન લોકો માટે છે, જેમને દસ્તાવેજો પૂરા કરવામાં તકલીફ પડે.

SIR પતી ગયું હોય તો નામ ઉમેરાવવાની રહેશે

પંચે જણાવ્યું કે બિહાર અને પશ્ચિમ બંગાલ સહિત 20 રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં SIR પૂરું થઈ ચૂક્યું છે. જેમનું નામ SIR દરમિયાન કે પછી મતદારયાદીમાંથી છૂટું પડ્યું હોય, અને નવા કે પહેલી વાર મતદાન કરનારા યુવાનો સહિત કોઈ પણ વ્યક્તિ, સતત અપડેટ (continuous updation) પ્રક્રિયામાં સંબંધિત ERO પાસે નામ ઉમેરવા અરજી કરી શકે છે. CEO, DEO અને EROને આ મતદારોની નોંધણી માટે તરત સ્પેશિયલ ડ્રાઇવ શરૂ કરવા કહેવાયું છે.

પંચે એ પણ જણાવ્યું કે SIR સાથે જોડાયેલ Form 6 ની જાહેરનામીને સુપ્રીમ કોર્ટે ટકાવી રાખી છે. SIR ના સમયગાળા સિવાયના સમયે Registration of Electors Rules 1960 મુજબના ફોર્મ લાગુ પડશે. દિલ્હીમાં દાવા-વાંધા ફાઈલ કરવાનો સમય 30 ઓક્ટોબર 2026 સુધી અને મહારાષ્ટ્રમાં 12 ઓક્ટોબર 2026 સુધી વધાર્યો છે.

આંધ્રના શ્રીકાકુલમમાં રેલવે જમીન મેળવવાની જાહેરાત — રેલવે ક્રોસિંગ બંધ થશે, ત્યાં રોડ ઓવર બ્રિજ બનશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Sat, 26 Sep 2026 11:01:22 GMT

રેલવે મંત્રાલયના દક્ષિણ તટ રેલવે (South Coast Railway) એ આંધ્ર પ્રદેશના શ્રીકાકુલમ જિલ્લામાં જમીન મેળવવાનો હેતુ ગેઝેટમાં જાહેરાત પ્રસિદ્ધ કરી દીધી છે. રેલવે અધિનિયમ, 1989ની કલમ 20A હેઠળ બહાર પડેલી આ જાહેરાત નવી દિલ્હીના રાજપત્રના અસાધારણ અંકમાં છપાઈ છે.

કયો પ્રોજેક્ટ છે?

ખાસ રેલવે પ્રોજેક્ટ હેઠળ હાવડા–વિશાખાપત્તનમ મુખ્ય લાઈન પર જાદુપુડી (JPI) અને સોમ્પેટા (SPT) સ્ટેશન વચ્ચે કિ.મી. 639/39-640 પર આવેલા મેન્ડ રેલવે ક્રોસિંગ નં. 339 ને બંધ કરીને તેની જગ્યાએ રોડ ઓવર બ્રિજ (ROB) બનાવવાનું છે. આ વિસ્તાર વિશાખાપત્તનમ ડિવિઝન હેઠળ આવે છે.

જાહેરાતના શેડ્યુલ પ્રમાણે જમીન કાંચિલી મંડલના જાદુપુડી ગામની લેવાની છે. તેમાં ભીની અને સૂકી પત્તા જમીન તથા પોરંબોકે એટલે કે સરકારી જમીનનો સમાવેશ થાય છે.

આપત્તિ ક્યાં અને ક્યારે સુધી?

આ જમીનમાં હિત ધરાવતો કોઈપણ માણસ ગેઝેટમાં જાહેરાત પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી 30 દિવસની અંદર લેખિત આપત્તિ કરી શકે છે. આપત્તિ રેલવે અધિનિયમની કલમ 20Dની પેટા-કલમ (1) હેઠળ કરવાની રહેશે.

આપત્તિ આ સરકારી નિર્ણય (official document) મુજબ ભૂમિ મેળવણી માટેના સક્ષમ અધિકારી (CALA) એટલે કે પાલાસાના રેવન્યુ ડિવિઝનલ ઓફિસર (RDO) પાસે લખાણમાં આપવાની રહેશે. આપત્તિમાં કારણ પણ લખવાના રહેશે. સક્ષમ અધિકારી આપત્તિ કરનારને જાતે હાજર થવાની કે વકીલ મારફતે સંભળાવવાની તક આપશે, અને બધી આપત્તિઓ સાંભળ્યા પછી જરૂર પડે તો આગળ તપાસ કરીને નિર્ણય કરશે. કલમ 20Dની પેટા-કલમ (2) હેઠળ થનારો તેનો આદેશ અંતિમ ગણાશે.

જમીનના પ્લાન અને બીજી વિગતો સક્ષમ અધિકારીની ઓફિસમાં ઉપલબ્ધ છે, જ્યાં ઈચ્છશે તે તેની નકલ મેળવી શકે છે.

આ જાહેરાત વિશાખાપત્તનમથી બહાર પડી છે અને તેમાં ઉપ-મુખ્ય અભિયંતા (બાંધકામ) ચ. વિજયકુમારના નામે સહી છે. પૂરી જાહેરાત ગેઝેટ ઓફ ઇન્ડિયાની અધિકૃત ફાઈલમાં વાંચી શકાય છે.

દરિયામાં ઊંચી મોજાંની ચેતવણી: 'કલ્લકડલ' એલર્ટ, માછીમારો સાવધ રહેતા સલાહ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Sat, 26 Sep 2026 02:23:00 GMT

ભારત સરકારના પૃથ્વી વિજ્ઞાન મંત્રાલય હેઠળની સંસ્થા INCOIS (ઇન્ડિયન નેશનલ સેન્ટર ફોર ઓશન ઇન્ફર્મેશન સર્વિસિઝ), હૈદરાબાદે ૨૫ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ 'કલ્લકડલ' (Swell Surge) ચેતવણી જાહેર કરી છે. દક્ષિણ ભારતીય મહાસાગરમાંથી ઊંચી ઊર્જાવાન મોજાં (high energy swell waves) આવી રહ્યાં છે, જેના કારણે ૨૬થી ૨૮ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ દરમિયાન કેરળ, દક્ષિણ તમિલનાડુ અને લક્ષદ્વીપમાં દરિયાકિનારે પૂરની શક્યતા છે.

આ મોજાં ક્યાંથી આવે છે?

INCOISના જણાવ્યા મુજબ, આ ઘટના ૨૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ ભારતીય કિનારાથી આશરે ૧૦,૦૦૦ કિલોમીટર દૂર દક્ષિણ ભારતીય મહાસાગરમાં (આશરે 45°S અને 60°E) શરૂ થઈ હતી અને ધીમે ધીમે ઉત્તર ભારતીય મહાસાગર તરફ આગળ વધી રહી છે. આના કારણે આશરે ૨૩ સેકન્ડની પીક વેવ પીરિયડ સાથે ઊંચી ઊર્જાવાન મોજાં ભારતીય કિનારે ૨૬ સપ્ટેમ્બરના પહોંચવાની ઇચ્છા છે.

ક્યાં કેટલો સમય અસર રહેશે?

INCOISની ચેતવણી પ્રમાણે, આ લાંબા પીરિયડનાં મોજાં ઉંચા ભરતી (high tide) સાથે મળીને દરિયાકિનારાના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પૂર પાડી શકે છે. આ અસર ૨૬ સપ્ટેમ્બરના રાત્રે ૨:૩૦ થી ૨૮ સપ્ટેમ્બરના રાત્રે ૨:૩૦ સુધી રહેશે.

માછીમારો અને કિનારાના લોકો માટે સૂચના

INCOISએ સ્પષ્ટ કહ્યું છે કે માછીમારો અને કિનારાના લોકોએ સાવધ રહેવું જરૂરી છે, ખાસ કરીને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં દરિયાનું પાણી વચ્ચે વચ્ચે ઉછળીને કિનારે ભરાઈ શકે છે. INCOISના સૂચન મુજબ: "નાની હોડીઓ કિનારા નજીક ન ચલાવવી. અથડામણ અને નુકસાન ટાળવા માટે હોડીઓ એકબીજાથી યોગ્ય અંતરે લંગર કરવી. દરિયાકિનારા અને નજીકના વિસ્તારોમાં તમામ પ્રવૃત્તિઓ (પર્યટન સહિત) અટકાવવી."

ગુજરાત માટે શું?

INCOISના જણાવ્યા અનુસાર, આ ચેતવણી કેરળ, દક્ષિણ તમિલનાડુ અને લક્ષદ્વીપ માટે છે. બાકીના કિનારાના વિસ્તારો (જેમાં ગુજરાતનો કિનારો પણ આવે છે) 'સ્વેલ સર્જ એલર્ટ' હેઠળ છે અને INCOISના નાની હોડીઓના સલાહ નકશા (Small Vessel Advisory Service) માં ગુજરાતના કિનારાનો મોટા ભાગનો વિસ્તાર 'એલર્ટ' (Alert) તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યો છે. સૌરાષ્ટ્રના માછીમારો હોડીમાં નીકળતા પહેલાં INCOISની વેબસાઇટ પર નાની હોડીઓની સલાહ ચેક કરી લેવી અને ઊંચી મોજાંની માહિતી પર અપડેટ રહેવું એ ખૂબ સારો ઉપાય છે.

ઉજ્જયિન બાયપાસ રેલ લાઇન માટે જમીન હવે કાયમ કેન્દ્ર સરકારમાં, રેલવેનું ગેઝેટ નોટિફિકેશન બહાર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 25 Sep 2026 18:45:02 GMT

કેન્દ્ર સરકારે મધ્યપ્રદેશના ઉજ્જયિન જિલ્લામાં નઈ બીજી (BG) ઉજ્જયિન બાયપાસ લાઇન — નૈખેડીથી ચિંતામણ ગણેશ જોડતી ખાસ રેલ પરિયોજના — માટે લેવાની જમીન સત્તાવાર રીતે કબજે કરવાની જાહેરાત કરી દીધી છે. રેલ મંત્રાલયના પશ્ચિમ રેલવે (કન્સ્ટ્રક્શન ઓર્ગેનાઇઝેશન) તરફથી આ અધિસૂચના મુંબઈથી 24 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ બહાર પડ્યું, જે ભારતના રાજપત્રના અસાધારણ અંકમાં પ્રગટ થયું છે.

રેલ અધિનિયમ, 1989ની કલમ 20D અને 20E હેઠળ આ પગલું લેવાયું છે. સક્ષમ અધિકારીએ અગાઉ રિપોર્ટ કેન્દ્ર સરકારને આપી દીધો હતો, અને નોટિસના સારના જાહેર થયા બાદ અહીં સામે કોઈ એરડો (આક્ષેપ) મળ્યો નહોતો. હવે ગેઝેટમાં આ નોટિસ છપાઈ જતાં, અનુસૂચિમાં લખાયેલી જમીન તમામ ભારથી મુક્ત થઈને સીધી કેન્દ્ર સરકારમાં આવી જશે. એટલે આ લાઇન ઉભી થાય તે પહેલાં જ જમીનની માલિકી હવે સરકાર પાસે રહેશે.

ઉજ્જયિન તહસીલના કસબા ઉજ્જયિન, મોહનપુરા, ચિંતામણ જવાસિયા અને દાઉદ ખેડી ગામોની જમીન આ અધિસૂચનામાં આવી છે. અનુસૂચિમાં સરકારી અને ખાનગી બંને પ્રકારની જમીન છે — કેટલીક ખેતીની, કેટલીક રહેણાંક કે વેપારીક વપરાશની. સાથે રહેલી તમામ ઈમારતો-માળખાં પણ આ હેઠળ લેવાશે. નોટિસ સાથે ચોક્કસ સર્વે નંબર સાથે દરેક ભૂમિધારકનું નામ છપાયું છે, જે ગામના રેકોર્ડમાં તપાસી શકાય છે.

સૌરાષ્ટ્રમાંથી દર વર્ષે હજારો લોકો સોમનાથ-દ્વારકા જેમ ઉજ્જયિનના મહાકાળેશ્વરના દર્શને જાય છે. હાલમાં ઉજ્જયિન સ્ટેશન શહેરની અંદર આવે છે, જેના કારણે સ્ટેશનથી મહાકાળેશ્વર મંદિર જતાં ઘણી વાર ગાડી અને ભીડ ખાવાનો સમય ખાય છે. આ નવી બાયપાસ લાઇન બની જાય પછી ગોંડા અને અન્ય તરફથી આવતી ગાડીઓને શહેરમાં અંદર ઘુસવાનું નહીં રહે, જેનાથી યાત્રિકોને સીધો લાભ થશે. જમીન કબજે થઈ ગઈ છે, તેથી આગળ કામકાજ ઝડપી થવાની અપેક્ષા છે.

આ અધિસૂચના પશ્ચિમ રેલવેના ચીફ એન્જિનિયર (કન્સ્ટ્રક્શન)-IV ધીરજ કુમારના નામે બહાર પડ્યું છે. તેની વધુ વિગત રેલ મંત્રાલયના ગેઝેટમાં અથવા નજીકના રેલવે કચેરીમાં મેળવી શકાય છે. જે જમીન લેવાઈ રહી છે તે કેવી રીતે રૂપિયા મળશે અને કેટલે મળશે તે અંગેની જાહેરાત પછી અલગથી આવશે.

કોસંબા-ઉમરપાડા રેલ્વે માટે સુરત જિલ્લાની 57 હેક્ટર જમીન સર્વા થશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 25 Sep 2026 17:43:54 GMT

કેન્દ્ર સરકારે કોસંબા-ઉમરપાડા નેરો ગેજ લાઇનને બ્રોડ ગેજમાં ફેરવવાના પ્રોજેક્ટ માટે સુરત જિલ્લાની 401 જગ્યાએથી કુલ 57 હેક્ટર 83 એર 79 ચો.મી. જમીન સરવા કરવાની જાહેરાત કરી છે. આ અંગેની અધિસૂચના રેલ મંત્રાલયે 22 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ કરેલી અને તે સાંજે ભારતના ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થઈ.

પશ્ચિમ રેલવેના કન્સ્ટ્રક્શન વિભાગે કહ્યું છે કે આ 69.70 કિ.મી.ની લાઇન કેળવવી એ વિશેષ રેલ પ્રોજેક્ટ છે, અને જાહેર હિત માટે આ જમીન જરૂરી છે. જમીન મોટા ભાગે માંગરોળ તાલુકાના ગામોમાં પડે છે — હાથરણ, મહુવેજ, કોસંબા, કઠવાડા, વેલાછા, લિંબાડા, અસરમા, લુવારા, જસમોદરા, વડોલી, કોસાડી, કિવાડા, માંગરોળ, વાંકલ, માંડવી (બોરીયા), સેલારપુર અને ઝાખવાવ. ઉપરાંત માંડવી તાલુકાના કારણજ, કરેલી, કોટંબીહર, ચિખલવાડા, અંબાપુર, મોટી દેવરીયા, રાણીપાડા, વાઘચાપાડા, સુંદરપુર અને ઉમરપાડા ગામોની જમીન પણ સરવા થાય છે. લીસ્ટમાં કુલ 401 સર્વે નંબર આવે છે, જેમાં ખાનગી જમીન 48 હેક્ટર 67 એર 55 ચો.મી. અને સરકારી જમીન 9 હેક્ટર 16 એર 23 ચો.મી. આવે છે.

આ જમીનથી સંબંધ ધરાવતી વ્યક્તિ કે ખેડૂતને આરોપ મૂકવાની તક મળે છે. ગેઝેટમાં નોટિફિકેશન પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી 30 દિવસની અંદર, રેલ્વે એક્ટ 1989ની કલમ 20D હેઠળ, આ જમીન સરવા થાય તો આરોપ મૂકી શકાય છે. આરોપ લખાણ રૂપે કરવો પડે છે અને સક્ષમ પ્રાંત અધિકારી, માંડવી — માંડવી પ્રાંત કચેરી, બીજી માળ તાલુકા સેવા સદન, માંડવી, જિલ્લો સુરત — પાસે કરવાનો છે. આરોપ કરનારને પોતાની વાત મૂકવાની તક અથવા વકીલ દ્વારા હાજર રહેવાની મોકળાશ પણ મળશે. નોટિફિકેશનમાં આવેલી જમીનના પ્લાન અને બીજી વિગતો આ કચેરીમાં જોવા મળે છે. જેમની જમીન સરવા થાય છે તેમને આ 30 દિવસની મુદતની નોંધ લેવી જરૂરી છે.

વડોદરા-રતલામ ત્રીજી-ચોથી રેલ લાઈન માટે જમીન સંપાદનનું નોટિફિકેશન બહાર પડ્યું

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 25 Sep 2026 17:42:09 GMT

વડોદરા-રતલામ ત્રીજી અને ચોથી રેલ લાઈન (258.94 કિ.મી.) માટે મધ્ય પ્રદેશમાં જમીન મેળવવાની પ્રક્રિયા શરૂ થઈ છે. કેન્દ્ર સરકારે રેલવે એક્ટ 1989ની કલમ 20A હેઠળ નોટિફિકેશન કર્યું છે, જે 22 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ મુંબઈથી બહાર પડેલા ભારતના રાજપત્રના અસાધારણ ભાગમાં પ્રસિદ્ધ થયું. આ નોટિફિકેશન પશ્ચિમ રેલવેના કન્સ્ટ્રક્શન વિભાગના મુખ્ય અભિયંતા (કન્સ્ટ્રક્શન)-III કન્હૈયા ઝાએ બહાર પાડ્યું છે, અને ગેઝેટમાં તે 23 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ છપાયું.

રતલામ જિલ્લાના સાત ગામની જમીન આવે છે

નોટિફિકેશનની અનુસૂચિ પ્રમાણે મધ્ય પ્રદેશના રતલામ જિલ્લામાં માળખું સાથે કે વગર કુલ 33.888 હેક્ટર જમીન મેળવવાની છે. જે ગામોની જમીન આવે છે તે આ પ્રમાણે છે:

રાવતી તહસીલના કોંડા ગામમાં 51 પ્લોટમાં 6.032 હેક્ટર
તંબોલિયા ગામમાં 23 પ્લોટમાં 3.244 હેક્ટર
મોર્તુકા ગામમાં 28 પ્લોટમાં 6.108 હેક્ટર
મલવાસી ગામમાં 39 પ્લોટમાં 5.449 હેક્ટર
બિકાપાટન ગામમાં 29 પ્લોટમાં 6.822 હેક્ટર
બરડિયા ગામમાં 6 પ્લોટમાં 1.084 હેક્ટર
લાખિયા ગામમાં 44 પ્લોટમાં 8.993 હેક્ટર
રતલામ શહેરના મોરવાણી વિસ્તારમાં 9 પ્લોટમાં 2.144 હેક્ટર

અનુસૂચિમાં દરેક પ્લોટના ખસરા નંબર, વિસ્તાર અને જમીન સિંચિત છે કે બિનસિંચિત તે પણ લખાયું છે. મોટા ભાગની જમીન બિનસિંચિત છે, જ્યારે કેટલાક પ્લોટ સિંચિત દર્શાવાયા છે.

30 દિવસમાં રાઈજ કરી શકાશે એતરાઝ

આ જમીનમાં હિતધારક કોઈપણ વ્યક્તિ ગેઝેટમાં નોટિફિકેશન પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી 30 દિવસની અંદર રેલવે એક્ટની કલમ 20D(1) હેઠળ, જમીન મેળવવાને અને તેનો આ હેતુ માટે ઉપયોગ કરવાને વિરુદ્ધ એતરાઝ નોંધાવી શકશે.

એતરાઝ લખાણમાં, અધિકારી તરીકે સબ-ડિવિઝનલ ઓફિસર અને લેન્ડ એક્વિઝિશન ઓફિસર-સૈલાણા, રતલામ સિટી, જિલ્લા-રતલામ (મ.પ્ર.) ને કરવાનું રહેશે. દરેક એતરાઝના કારણો પણ લખવાના રહેશે. સંબંધિત અધિકારી એતરાઝ કરનારને જાતે હાજર થવાની કે કાનૂની પ્રતિનિધિ મારફતે સંભળાવવાની તક આપશે. બધા એતરાઝ સાંભળ્યા પછી અને જરૂરી હોય તો વધુ તપાસ કર્યા પછી લેવાયેલો નિર્ણય અંતિમ ગણાશે.

આ જમીનના લેન્ડ પ્લાન અને બીજી વિગતો સંબંધિત અધિકારીની ઓફિસમાં ઉપલબ્ધ છે, જ્યાં રસ ધરાવતી વ્યક્તિ તે નિરીક્ષણ કરી શકશે. વડોદરા-રતલામ ત્રીજી અને ચોથી લાઈન વિશેષ રેલ પ્રોજેક્ટ પશ્ચિમ રેલવેની મુખ્ય લાઈન પર 258.94 કિ.મી. લંબાઈનો છે, અને તેના માટે આ તબક્કે મધ્ય પ્રદેશના રતલામ જિલ્લાની જમીન લેવાની જાહેરાત થઈ છે.

આખું નોટિફિકેશન અહીં વાંચી શકાય છે: ભારતના રાજપત્રમાં પ્રસિદ્ધ થયેલ નોટિફિકેશન

કંડલા અને મુન્દ્રા પોર્ટ હવે મેગા પોર્ટ: કેન્દ્ર સરકારની અધિસૂચના જાહેર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 25 Sep 2026 12:23:38 GMT

કેન્દ્ર સરકારે કચ્છના દીનદયાળ પોર્ટ (કંડલા) અને મુન્દ્રા પોર્ટને મેગા પોર્ટ જાહેર કર્યા છે. પોતપાણી અને પોતપરિવહન મંત્રાલયની આ અધિસૂચના 25 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ભારતના અસાધારણ ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થઈ અને એ જ દિવસથી અમલમાં આવી ગઈ.

ભારતીય પત્તન અધિનિયમ, 2025ની કલમ 73 હેઠળ મેગા પોર્ટના માપદંડ (criteria) નક્કી કર્યા હતા. એ માપદંડ પૂરા કરતાં ચાર પોર્ટને મેગા પોર્ટનો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો છે — દીનદયાળ (કંડલા), જવાહરલાલ નેહરુ (ન્હાવા શેવા), પારાદીપ મહાપોર્ટ અને મુન્દ્રા પોર્ટ. આમાં દીનદયાળ (કંડલા) કેન્દ્ર સરકારનો મહાપોર્ટ છે, જ્યારે મુન્દ્રા પોર્ટ ખાનગી પોર્ટ છે, મહાપોર્ટ નહીં.

આ ચારમાંથી બે પોર્ટ કચ્છમાં જ આવેલા છે. કંડલા દેશનો સૌથી મોટો કેન્દ્રીય પોર્ટ છે અને મુન્દ્રા ખાનગી ક્ષેત્રનો સૌથી મોટો પોર્ટ છે. બંનેને મેગા પોર્ટનો દરજ્જો મળવાથી કચ્છ અને આખા ગુજરાતના કારોબાર, કંટેનર વેપાર અને અહીંની ઇન્ડસ્ટ્રી માટે એ અગત્યનો નિર્ણય ગણાય.

અધિસૂચના નંબર S.O. 5303(E) છે અને તે ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી જ લાગુ થાય છે.

સરકારી ગેઝેટની અધિસૂચના અહીં વાંચો

સેવા સંકલ્પ સમર્પણ અભિયાનમાં ઘુમા ગામમાં સફાઈ અભિયાન અને બાળકોનાં ચિત્રોની પ્રદર્શનમાં સીએમ પટેલ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 25 Sep 2026 08:31:39 GMT

મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ૨૪ સપ્ટેમ્બરે સેવા સંકલ્પ સમર્પણ અભિયાન હેઠળ અમદાવાદ પાસેના ઘુમા ગામમાં સફાઈ અભિયાનમાં ભાગ લીધો. તેમની સાથે અમદાવાદના મેયર હિતેશ બારોટ, ડેપ્યુટી મેયર અંજુ શાહ અને મ્યુનિસિપલ કમિશનર બંછાનિધિ પાણી પણ હતા.

ઘુમા ગામના તળાવ પાસે સફાઈ અભિયાન પૂરું થયા પછી મુખ્યમંત્રીએ સફાઈ કર્મચારીઓ સાથે વાતચીત કરી. પછી તેમણી ઘુમાની એમ. કે. પટેલ પ્રાઇમરી સ્કૂલમાં એએમસી શાળાનાં વિદ્યાર્થીઓએ બનાવેલાં ચિત્રોની પ્રદર્શન જોઈ. વિવિધ વિષયો પર બાળકોએ બનાવેલાં સરસ ચિત્રો જોઈને મુખ્યમંત્રીએ તેમને શાબાશી આપી અને તેમની સાથે વાતચીત પણ કરી.

ત્યાર પછી મુખ્યમંત્રી ઘુમા તળાવની આજુબાજુ આવેલાં ખોડિયાર માતાજીના મંદિરે ગયા અને દર્શન કર્યાં.

સમાચાર સૂત્ર: સૂચના વિભાગ, ગુજરાત સરકાર. અધિકૃત નોંધ અહીં વાંચો

RILના પાઇપલાઇન કામ માટે ગુજરાતમાં નવા સત્તાધિકારીની નિમણૂક

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Thu, 24 Sep 2026 20:32:31 GMT

કેન્દ્ર સરકારના પેટ્રોલિયમ અને નેચરલ ગેસ મંત્રાલયે રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ (RIL)ના પાઇપલાઇન કામ માટે ગુજરાતમાં સત્તાધિકારી (Competent Authority)ની નિમણૂક કરી છે. આ અધિસૂચના S.O. 5259(E) નંબરે 15 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ કાઢવામાં આવી અને 24 સપ્ટેમ્બર 2026ના ભારતના રાજપત્ર, એક્સ્ટ્રાઓર્ડિનરી માં પ્રસિદ્ધ થઈ.

અધિસૂચના મુજબ મહેશ કે. વ્યાસ, અતિરિક્ત કલેક્ટર (નિવૃત્ત)ને આ કામ સોંપવામાં આવ્યું છે. એમનું કચેરીનું સરનામું સુરતમાં છે — એ-વિંગ, ત્રીજી માળ, શ્રીજી આર્કેડ, આનંદ મહેલ રોડ, અદાજણ, સુરત – 395009. આ સાથે ભાસ્કર એસ. દવે, અતિરિક્ત કલેક્ટર (નિવૃત્ત) પહેલેથી આ જ કામ કરે છે; હવે મહેશ કે. વ્યાસ એની સાથે વધારાના સત્તાધિકારી તરીકે કામ કરશે.

આ નિમણૂક પેટ્રોલિયમ એન્ડ મિનરલ્સ પાઇપલાઇન્સ (એક્વિઝિશન ઓફ રાઈટ ઓફ યુઝર ઇન લેન્ડ) એક્ટ, 1962 હેઠળ કરવામાં આવી છે. આ કાયદો પાઇપલાઇન જે જમીનમાંથી પસાર થાય છે તે જમીન પર વપરાશનો હક લેવા માટે છે — એટલે જમીન ખરીદવામાં નથી આવતી, પણ જમીનમાલિકોને વળતર અને અન્ય વાતો સત્તાધિકારી નક્કી કરે છે.

સત્તાધિકારીની અધિકારક્ષેત્ર ગુજરાત રાજ્યના સર્વ જિલ્લા (આખા ગુજરાતના જિલ્લા) છે. એ નીચેના પાઇપલાઇન માટે કામ કરશે:

દહેજ – ગાંધાર – બરોડા પાઇપલાઇન્સ
ઓફશોર એસબીએમ પાઇપલાઇન્સ
અંગારેશ્વર–ડીએમડી વોટર પાઇપલાઇન રી-રૂટ પ્રોજેક્ટ
વરિયાવ–એચએમડી વોટર પાઇપલાઇન રી-રૂટ પ્રોજેક્ટ

અધિસૂચના જાહેર થયાની તારીખથી અમલમાં આવી ગઈ છે. આ કામના પૈસા ખેડૂતોએ નહીં આપવા પડે — એ કંપની ઉપર છે. જે ખેડૂતો જે ગામમાં જમીન ધરાવે છે જ્યાંથી આ પાઇપલાઇન પસાર થાય છે એમને જમીનનો ઉપયોગ કરવા બદલ વળતર મળે છે એ વાટાઘાટ અને નક્કી કરવાનું કામ આ સત્તાધિકારી કરશે.

આ અધિસૂચના પેટ્રોલિયમ અને નેચરલ ગેસ મંત્રાલયના ગેસ પ્રોજેક્ટ્સ (GP) વિભાગે કાઢી છે. અધિસૂચનાની વિગતો આ લિંક પર જોઈ શકાશે: ભારતનું રાજપત્ર – અધિસૂચના S.O. 5259(E)

દરિયાકાંઠના પાણીમાં આવતા જહાજો માટે વીમો ફરજિયાત, વિદેશી જહાજે 48 કલાક પહેલાં જાણ કરવી પડશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Thu, 24 Sep 2026 20:23:04 GMT

કેન્દ્ર સરકારના પત્તન, પોત પરિવહન અને જળમાર્ગ મંત્રાલયે નવા નિયમો જાહેર કર્યા છે, જે પ્રજ્ઞાપત્રમાં પ્રસિદ્ધ થયા કે તરત અમલમાં આવી ગયા છે. 16 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ બહાર પડેલા આ ગેઝેટમાં જણાવ્યા મુજબ હવે ભારતના દરિયાકાંઠના પાણીમાં આવતું દરેક જહાજ — ભારતીય હોય કે વિદેશી — ચોક્કસ નિયમો પાળવાનું રહેશે. વિદેશી જહાજ પોર્ટ પર આવે કે ન આવે, દરિયાકાંઠના પાણીમાં જો હોય તો પણ આ નિયમો તેને લાગુ પડશે. લશ્કરી જહાજો અને કોઈ વિદેશી સરકારના બિન-વેપારી કામકાજના જહાજોને આમાંથી મુક્ત રાખવામાં આવ્યા છે.

આ નિયમો સૌરાષ્ટ્ર માટે એટલા મહત્વના છે કારણ કે અમારા દરિયાકાંઠે આવેલા વેરાવળ, પોરબંદર, ઓખા અને બેડી જેવા નાના પોર્ટ પર આવતા જહાજો, તેમના એજન્ટો અને વીમા ક્ષેત્ર પર સીધી અસર પડશે.

જહાજને વીમો ફરજિયાત

નિયમો મુજબ દરેક જહાજે કાયદા હેઠળ જરૂરી વીમો રાખવો ફરજિયાત છે. આ વીમો કોઈપણ ભારતીય વીમા કંપની પાસેથી કે કેન્દ્ર સરકારે માન્ય રાખેલી વીમા કંપની પાસેથી જ લેવાનો રહેશે. વળી, 10 વર્ષથી જૂના તમામ વિદેશી જહાજ (LPG અને LNG ટેંકર માટે 15 વર્ષ) માન્ય ક્લાસિફિકેશન સોસાયટીનું પ્રમાણપત્ર ધારણ કરવાનું રહેશે.

48 કલાક પહેલાં જાણ કરવી ફરજિયાત

કોઈ પણ વિદેશી જહાજનું ઓપરેટર કે શિપિંગ એજન્ટે પોર્ટ પર આવવાના ઓછામાં ઓછા 48 કલાક પહેલાં પોર્ટ ઓથોરિટીને જણાવવાનું રહેશે અને જરૂરી દસ્તાવેજો રજૂ કરવાના રહેશે. પોર્ટ ઓથોરિટી પછી જહાજના વીમા, ક્લાસ પ્રમાણપત્ર, સાલ્વેજ અને પ્રદૂષણ સામેલ કરારની ચકાસણી કરશે. વીમો જહાજના આવવાની તારીખે અમલમાં હોવો જોઈએ અને ઓછામાં ઓછા ત્રણ મહિના માટે ચાલુ રહેવો જોઈએ. જો જહાજનો વીમો રદ થઈ જાય તો ઓપરેટરે તરત નવો વીમો મેળવી નજીકના પોર્ટ ઓથોરિટીને રજૂ કરવાનો રહેશે, નહીંતર પોર્ટ ઓથોરિટી જહાજ પકડી શકશે.

નિયમ તોડનારને દંડ

જહાજ નિયમ મુજબ વીમો ન રાખે તો જહાજને રોકી રાખવામાં આવશે કે એને પોર્ટમાં આવવાની મંજૂરી નહીં મળે. વળી, જે કોઈ આ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરશે તેને 50 હજાર રૂપિયા સુધીનો દંડ થશે. જો ઉલ્લંઘન ચાલુ રહે તો પહેલા દિવસ પછી દરેક દિવસે 5 હજાર રૂપિયા સુધીનો વધારાનો દંડ થશે.

દરિયાઈ દુર્ઘટના વખતે વીમા કંપનીની જવાબદારી

જો કોઈ જહાજ દરિયામાં દુર્ઘટનાનો ભોગ બને તો જહાજ માલિક, વીમા કંપની અને અન્ય સંસ્થા વચ્ચે કોઈ પણ પ્રકારનો વિવાદ હોય તો પણ તાત્કાલિક બચાવ કામગીરી રોકી શકાશે નહીં. વીમા કંપનીએ દુર્ઘટનાની જાણ થતાં તરત જવાબ આપવાનો રહેશે. જો કોઈ વીમા કંપની જવાબ ન આપે તો તેની માન્યતા રદ થઈ શકશે. જો જહાજને વીમો જ ન હોય તો પ્રશાસન જાતે આપત્તિજનક સમયે બચાવ કામગીરી કરાવશે અને તેનો ખર્ચ જહાજ માલિક પાસેથી વસૂલ કરશે.

વીમા કંપનીઓ માટે માન્યતા મેળવવાના નિયમો

આ નિયમોમાં એવી વીમા કંપનીઓ માટે પણ જોગવાઈ છે જે International Group of Protection and Indemnity Clubsના સભ્ય નથી. એવી કંપની 'ડિઝિગ્નેટેડ ઇન્શ્યોરર' કે 'એક્સેપ્ટેડ ઇન્શ્યોરર' તરીકે માન્યતા માંગી શકશે. ડિઝિગ્નેટેડ સ્તરની માન્યતા 5 વર્ષ માટે અને એક્સેપ્ટેડ સ્તરની માન્યતા 1 વર્ષ માટે મળશે. માન્યતા માટે અરજીની ફી 10 લાખ રૂપિયા રાખવામાં આવી છે. માન્યતા મેળવવા ડિઝિગ્નેટેડ સ્તરે ઓછામાં ઓછું USD 100 મિલિયન પેઇડ-અપ કેપિટલ અને USD 300 મિલિયન ફ્રી રિઝર્વ જોઈએ, જ્યારે એક્સેપ્ટેડ સ્તર માટે USD 50 મિલિયન કેપિટલ અને USD 150 મિલિયન ફ્રી રિઝર્વ જોઈએ. આરક્ષિત નિધિ (ફ્રી રિઝર્વ) માટે ડિઝિગ્નેટેડ સ્તર માટે USD 300 મિલિયન જોઈએ.

કટોકટીમાં છૂટ આપી શકાશે

જો કોઈ જહાજ તાત્કાલિક માનવીય કામકાજ કે આફત સમયે દરિયાકાંઠના પાણીમાં આવવા માંગતું હોય તો પ્રશાસન તેને ચોક્કસ શરતોએ મુદત માટે છૂટ આપી શકશે. આ છૂટ ત્યારે જ મળશે કે જ્યારે જહાજ બીજા રસ્તાએ પણ એટલી જ સલામતી અને પર્યાવરણ રક્ષણ આપતું હોય. આ છૂટનું દસ્તાવેજી રેકોર્ડ રાખવામાં આવશે અને શરતો પૂરી ન થાય તો ક્યારેય પણ રદ થઈ શકશે.

સામાન્ય રીતે જે નિયમો જૂના મર્ચન્ટ શિપિંગ રિજ્યુલેશનમાં 2012માં બન્યા હતા તેના બદલે આ નવા નિયમો લાગુ થયા છે. આ નિયમોમાં એક મોટી વાત એ છે કે આ નિયમો મર્ચન્ટ શિપિંગ એક્ટ 2025 હેઠળ બન્યા છે. આ નિયમો યુદ્ધજહાજો અને વિદેશી સરકારના બિનવેપારી જહાજોને લાગુ પડશે નહીં. અગાઉના નિયમોમાં ફક્ત પોર્ટ, એન્કરેજ અને ઓફશોર સુવિધા સુધી મર્યાદિત હતા, પણ હવે દરિયાકાંઠના આખા પાણી પર નિયમન વધારે ચુસ્ત થયું છે. સત્તાવાર ગેઝેટ નોટિફિકેશન અહીં વાંચો

પુણે-સોલાપુર-વાડી ત્રીજી-ચોથી રેલવે લાઇન માટે 13 ગામોની જમીન લેવાનો ઈરાદો જાહેર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Wed, 23 Sep 2026 18:55:45 GMT

કેન્દ્ર સરકારે મહારાષ્ટ્રના પુણે જિલ્લાના ડોંડ તાલુકાના 13 ગામોમાં જમીન લેવાનો ઈરાદો જાહેર કર્યો છે. પુણે-સોલાપુર-વાડી (394.91 કિમી) વચ્ચે ત્રીજી અને ચોથી રેલવે લાઇન નાખવા માટે આ જમીન જરૂરી છે, અને રેલવે અધિનિયમ 1989ની કલમ 20એ હેઠળ ગેઝેટ નોટિફિકેશન 17 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ કાઢવામાં આવ્યું છે.

નોટિફિકેશન અનુસાર લેવાની જમીન ડોંડ તાલુકાના બોરીભડક, જાવજી બુવાચી વાડી, સહજપુર, કાનગાવ, કેડગાવ, કેડગાવ સ્ટેશન, વરવંડ, યવત સ્ટેશન, યવત, પાટસ, ધુમળીચા માળા, દેશમુખ માળા અને બોરીપાધી એમ આ ગામોમાં આવે છે. પુરા ગેઝેટમાં દરેક ગામના ગાટ નંબર, માલિકોનાં નામ અને લેવાનો હેક્ટરમાં ચોક્કસ વિસ્તાર આપેલો છે.

આ જાહેરાતથી સૌથી અગત્યની વાત એ છે કે જમીન પોતાનામાં હોય તે દરેકને હવે વાંધો ઉઠાવવાની તક મળશે. જે પણ માલિક આ જમીન સરકારે લેવાના અને વાપરવાના નિર્ણય સામે અસહમત હોય, તે રાજપત્રમાં આ અધિસૂચના પ્રકાશિત થયાની તારીખથી 30 દિવસની અંદર રેલવે અધિનિયમની કલમ 20ઘની ઉપકલમ (1) હેઠળ લેખિતમાં વાંધો કરી શકશે.

વાંધો કરવા માટે સરકારના હક્કદાર અધિકારી એટલે કે ઉપવિભાગીય અધિકારી, ડોંડ જિલ્લો પુણે (મહારાષ્ટ્ર) ના કચેરીના સરનામે જઈને કરવાનો છે. તેમણ બંને બાજુને સાંભળ્યા પછી વાંધાને માન્ય કરી શકે છે કે નકારી પણ શકે છે, અને તેમનો આ આદેશ છેલ્લો ગણાશે. જમીનના નકશા અને અન્ય વિગતો હક્કદાર અધિકારીના કચેરીમાં ઉપલબ્ધ છે અને જરૂર હોય તો ફરીથી તપાસ કરાવી શકાય છે.

જેમની જમીન આ યાદીમાં નાખેલી છે, તેઓ કોણ-કોણની જમીન, કયા ગાટ નંબરે અને કેટલા વિસ્તાર સુધી લેવાની છે એ પુરા ગેઝેટ નોટિફિકેશનમાં જોઈ શકે છે. અહીં અધિકૃત ગેઝેટ નોટિફિકેશન ડાઉનલોડ કરી શકાય છે.

સીએનજી-સીબીજી મોબાઇલ રીફ્યુઅલિંગ યુનિટ માટે નવા નિયમો, ગેઝેટમાં જાહેરાત થતાં તરત અમલ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Wed, 23 Sep 2026 18:52:11 GMT

સીએનજી અને સીબીજી વાહનો માટે નવા નિયમો લાગુ થઈ ગયા છે. કેન્દ્ર સરકારના વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયે ગેસ સિલિંડર (ત્રીજા સુધારા) નિયમ, 2026 જાહેર કર્યા છે, જે સરકારી ગેઝેટમાં છપાયા તે દિવસથી એટલે 23 સપ્ટેમ્બર 2026થી અમલમાં આવી ગયા છે.

નવા નિયમો સીએનજી અને સીબીજી માટેની મોબાઇલ રીફ્યુઅલિંગ યુનિટ (MRU) વિશે છે. એટલે એ ગાડી કે ટ્રેલર પર સિલિંડર લગાડેલું યુનિટ હોય, જે સ્ટેશનની બહાર ગાડીઓમાં સીએનજી કે સીબીજી ભરે. આમાં સીએનજી મોબાઇલ યુનિટ તે વિસ્તારની સિટી ગેસ ડિસ્ટ્રિબ્યુશન કંપનીની હોવી જોઈએ, અને સીબીજી યુનિટ ફોર્મ E&F હેઠળના લાયસન્સધારકની. બંનેમાં ચીફ કંટ્રોલરે મંજૂર કરેલી અસેંબલી હોવી ફરજિયાત છે.

સલામતીના કડક નિયમો પણ આવ્યા છે. ભરતી વખતે આસપાસ સલામતીનું અંતર રાખવું ફરજિયાત છે — 4,500 લિટર સુધીની ક્ષમતા હોય તો ઇમારતો અને મર્યાદાથી ઓછામાં ઓછા 4 મીટર, અને 4,500 લિટરથી વધુ હોય તો 5 મીટર. 10,000 લિટરથી વધુ ક્ષમતાવાળા યુનિટને ચીફ કંટ્રોલરની ખાસ પરવાનગી વગર વાપરી શકાશે નહીં. ભરતી વિસ્તારમાં ધૂમ્રપાન, ખુલ્લી આગ અને મોબાઇલ ફોનના વાપરવા પર પ્રતિબંધ રહેશે, અને અંગ્રેજી, હિન્દી અને સ્થાનિક ભાષામાં સ્પષ્ટ ચેતવણીનાં બોર્ડ લગાડવા પડશે. ભરતીનું કામ તાલીમ પામેલા ઓછામાં ઓછા એક જવાબદાર વ્યક્તિની સીધી દેખરેખ હેઠળ જ થઈ શકશે.

બીજી એક મોટી બાબત — મોબાઇલ યુનિટ જાહેર રસ્તા પર, રહેઠાણના વિસ્તારમાં કે બેઝમેન્ટમાં સીએનજી કે સીબીજી ભરવા માટે વાપરી શકાશે નહીં. દરેક સાઇટ માટે ઇમરજન્સી પ્લાન બનાવી, જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ, ફાયર સર્વિસ અને પોલીસ પાસે આપવો પડશે, અને સમય સમયે મોક ડ્રિલથી તપાસ પણ થશે. મોબાઇલ યુનિટથી ઈંધણ ભરી શકાય તેવી વાહનોની મંજૂર થયેલી યાદી સાઇટ પર રાખવી ફરજિયાત છે. ગાડીઓની આ યાદી ખાણ સલામતી વિભાગ, બંદર રક્ષક, રેલવે કે અન્ય સંબંધિત સત્તાવાર તપાસશે.

આ નિયમો સૌરાષ્ટ્રના સીએનજી વાહન ચાલકો અને સીબીજી પ્લાન્ટ ચલાવનારા ખેડૂતો અને ઉદ્યોગસાહસિકો માટે જાણવા જેવા છે, કારણ કે હવે મોબાઇલ રીફ્યુઅલિંગ યુનિટ ચલાવનારા પાસે આ બધી સલામતી અને રેકર્ડ રાખવાની ફરજ પડશે. આ નિયમો કેન્દ્ર સરકારની વિસ્ફોટક અધિનિયમ, 1884 હેઠળની સત્તા વાપરીને બનાવવામાં આવ્યા છે.

આ નિયમોનો કાયદાકીય હવાલો ભારતનું રાજપત્ર, અસાધારણ, ભાગ II, ખંડ 3, ઉપ-ખંડ (i) માં છે. સંપૂર્ણ જાહેરનામું અહીં વાંચી શકાશે: ભારતનું રાજપત્ર — ગેસ સિલિંડર (ત્રીજા સુધારા) નિયમ, 2026

દેશમાં સૌથી વધુ લોકો યાત્રા-ધાર્મિક સ્થળોએ જ ફરવા નીકળે છે: MoSPIના સર્વેક્ષણમાં ખુલાસો

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Wed, 23 Sep 2026 10:43:02 GMT

કેન્દ્રીય આંકડાશાસ્ત્ર કચેરી (NSO) એ દેશભરમાં લોકો પોતાના ઘરેથી કઈ બહાના ફરવા નીકળે છે અને એમાં કેટલું ખર્ચ થાય છે એનો અહેવાલ બહાર પાડ્યો છે. 23 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ આંકડા મંત્રાલય (MoSPI) એ જાહેર કરેલા આ સર્વેક્ષણમાં જુલાઈ 2025થી જૂન 2026 વચ્ચેનો સમય લેવાયો હતો અને NSS 80મા રાઉન્ડના ભાગ રૂપે 'Domestic Tourism in India' નામના રિપોર્ટમાં માહિતી મુકાઈ છે.

યાત્રા અને ધાર્મિક સ્થળો સૌથી આગળ

સર્વેક્ષણ પ્રમાણે, છેલ્લા એક વરસમાં પૂરી થયેલી રાત રોકીની (overnight) મુસાફરીમાં દર 100માં આશરે 48 મુસાફરી યાત્રા કે ધાર્મિક કારણસર થઈ હતી. એ પછી આરોગ્ય અને સારવાર માટેની મુસાફરી બીજા નંબરે રહી, જે ગામડાંમાં 38.4% હિસ્સો ધરે છે. શહેરમાં બીજા નંબરે ફરવા-રજા-મનોરંજન માટેની મુસાફરી છે, જેમાં 36.4% હિસ્સો છે.

ફરતી વખતે આશરે 80% લોકો 5 દિવસથી ઓછું અથવા 5 દિવસ જ રોકાયા હતા. ગામડાંના લોકોએ સૌથી વધુ બસમાં સફર કરી (32%), તો શહેરમાં ટ્રેન સૌથી વધુ વપરાઈ (35%).

સૌથી વધુ ખર્ચ સારવારની મુસાફરીમાં

દરેક મુસાફરીએ કેટલો ખર્ચ થયો એ જોઈએ તો આરોગ્ય અને સારવાર માટેની મુસાફરી સૌથી ભારે પડી છે. ગામડાંમાં એમાં સરેરાશ 29,454 રૂપિયા અને શહેરમાં 41,649 રૂપિયાનો ખર્ચ થયો હતો. છેલ્લા 30 દિવસની મુસાફરીમાં ધંધાકીય મુસાફરીએ દીઠ 5,949 રૂપિયાનો સૌથી વધુ ખર્ચ કરાવ્યો.

મોંઘવારી ભલે, ફરવાનું નથી છોડ્યું

2014-15 સાથે સરખાવીએ તો લોકો વધુ ફરવા નીકળે છે. એક વરસમાં દર 100 ગામડાંના પરિવારે 127 મુસાફરી કરી, જ્યારે 2014-15માં એ આંકડો 118 હતો. શહેરમાં દર 100 પરિવારે 132 મુસાફરી કરી, જે પહેલાં 121 હતી.

એક દિવસની મુસાફરીમાં પણ વધારો દેખાય છે. ગામડાંના 65.1% પરિવારે છેલ્લા 30 દિવસમાં ઓછામાં ઓછી એક વખત બહાર જઈને જ પાછી આવતા દિવસમાં પૂરી થતી મુસાફરી કરી, જે 2014-15માં 57.1% હતી. આવી મુસાફરીમાં સૌથી વધુ ખર્ચ ખરીદી-નફરિયાત પર થયો — ગામડાંમાં કુલ ખર્ચના 51% અને શહેરમાં 41% હિસ્સો એમાં ગયો.

ઉત્તર પ્રદેશ સૌથી વધુ લોકોનું ડેસ્ટિનેશન

દેશભરમાં મુસાફરી પૂરી થાય એ માટેના સૌથી મોટા સ્થળ તરીકે ઉત્તર પ્રદેશ રહ્યું, જેનો હિસ્સો 15.7% હતો. એ પછી તમિલનાડુ (13.4%) અને રાજસ્થાન (8.0%) આવે છે. છેલ્લા 30 દિવસની મુસાફરીમાં પણ ઉત્તર પ્રદેશ ટોચ પર રહ્યું, એ પછી બિહાર અને તમિલનાડુ આવે છે.

સર્વેક્ષણમાં દેશભરના 2,46,113 પરિવારોની માહિતી લેવાઈ હતી, જેમાં 1,42,603 ગામડાંના અને 1,03,510 શહેરના પરિવારો હતા.

આખો રિપોર્ટ 'Domestic Tourism in India' (NSS રિપોર્ટ નં. 597) MoSPIની વેબસાઇટ પર વાંચી શકાય છે. સર્વેક્ષણની અધિકૃત પ્રેસ નોટ પણ મંત્રાલયે મુકી છે.

ભારત ચૂંટણી પંચની પ્રેસ નોટ: તમામ નિર્ણય સર્વસંમતિથી, કાયદા મુજબ થયા છે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Wed, 23 Sep 2026 09:02:10 GMT

ભારત ચૂંટણી પંચે 23 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ પ્રેસ નોટ કાઢીને કહ્યું કે ચૂંટણી પંચના ત્રણ આયુક્તો વચ્ચે ગમે તેવા મતભેદ હોય, પણ પંચના તમામ હુકમ અને નિર્ણય કાયદા મુજબ અને પૂરી સર્વસંમતિથી થયા છે.

ચૂંટણી પંચે જણાવ્યું કે પંચ બંધારણની કલમ 324 હેઠળ કામ કરતું બહુ-સભ્ય બંધારતીય માળખું છે. પંચના સભ્યો તરફથી લખાણ, નોંધ, ટેકનિકલ સૂચનો અને આંતરિક તપાસ-તળામાં એ પ્રમાણભૂત ચાલુ પ્રથા છે, જે પારદર્શિતા અને કાયદેસરતા માટે રાખવામાં આવે છે. પંચના તમામ પગલાં કાયદા અને પંચની સૂચનાઓ મુજબ થયા છે. તેમણે ઉમેર્યું કે દ્રષ્ટિકોણના તફાવત અને નોંધ કોઈપણ સંસ્થામાં વિચારવિમર્શનો સામાન્ય ભાગ છે; છેલ્લો નિર્ણય થાય તે પહેલાંની પ્રક્રિયાનો ભાગ છે. માત્ર ત્રણેય આયુક્તો જ નહીં, પંચના દરેક અધિકારીને ચૂંટણી પ્રક્રિયા સુધારવા પોતાના સૂચનો આપવાનો પૂરો અધિકાર છે. આયુક્તોએ આપેલાં સૂચનો ચૂંટણી પ્રક્રિયા વધુ સારી બનાવવા માટે હતાં.

પ્રેસ નોટમાં એ પણ કહેવાયું કે આશરે 10 મહિનાના ગાળામાં પડેલી ચોક્કસ આંતરિક નોંધ-નિરીક્ષણને દર્શાવીને, તે ગાળામાં પંચના મોટા ભાગના મંજૂર નિર્ણયો, સૂચનાઓ અને પહેલને બાજુ પર રાખવાથી બાબતની માત્ર એક બાજુ સામે છે. છેલ્લા એક વર્ષમાં પંચે આશરે 40 નવી પહેલ શરૂ કરી છે અને મતદાર યાદીના સુધારા (SIR સહિત) જેવા ઘણા ચૂંટણી સુધારા કર્યા છે; તમામ નિર્ણય પૂરી પંચની સર્વસંમતિથી થયા છે.

આ ગાળામાં પંચે બિહાર, કેરળ, તમિલનાડુ, પુદુચેરી, આસામ અને પશ્ચિમ બંગાળની મોટી ચૂંટણીઓ અને ચૂંટણીની અન્ય કામગીરી પૂરી કરી છે. ECINet જેવા પંચના ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર સખત ડેટા સુરક્ષા પ્રોટોકોલ છે અને રાષ્ટ્રીય ડેટાબેઝ પર IT સુરક્ષા તપાસ અને ઓડિટ કંટ્રોલ પ્રમાણભૂત સાયબર સુરક્ષા પગલાં છે, એવું પણ પ્રેસ નોટમાં કહેવાયું છે. ચૂંટણી નોંધણી અધિકારી (ERO) અને જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી (DEO) કાયદા મુજબની સત્તાઓ પ્રમાણે નોંધણી અને કાઢી નાખવાની કામગીરી કરે છે.

આ પ્રેસ નોટ ECI/PN/119/2026 નંબરે પંચના ઉપનિદેશક પી. પવને કાઢી છે. સત્તાવાર પ્રેસ નોટ અહીં વાંચો.

ગ્રેટ નિકોબાર પાસે દરિયામાં 1632 ચો. કિ.મી. વિસ્તાર ખનીજ લાયસન્સ માટે ખુલ્લો મૂકાયો

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 22 Sep 2026 14:03:30 GMT

કેન્દ્રના ખાન મંત્રાલયે 21 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ અપતટીય ક્ષેત્ર ખનીજ (વિકાસ અને નિયમન) અધિનિયમ, 2002ની કલમ 10 હેઠળ જાહેરાત કરી છે. આ જાહેરાત પ્રમાણે અંડમાન સમુદ્રમાં ગ્રેટ નિકોબાર ટાપુ પાસેના બે સમુદ્રી વિસ્તાર સંયુક્ત લાયસન્સ (કોમ્પોઝિટ લાયસન્સ) આપવા માટે ઉપલબ્ધ થશે.

પહેલો વિસ્તાર વેસ્ટ સેવેલ રિજ-01 છે, જે ગ્રેટ નિકોબાર ટાપુના અપતટીય વિસ્તારમાં આવેલો છે. આ વિસ્તાર 1000 ચોરસ કિલોમીટરનો છે અને તેની સરહદના 26 બિંદુઓના અક્ષાંશ-રેખાંશ જાહેરાતમાં આપ્યા છે.

બીજો વિસ્તાર સેવેલ રાઇઝ-01 છે. આ વિસ્તાર ગ્રેટ નિકોબાર ટાપુના સેવેલ રાઇઝના દક્ષિણના ભાગમાં, અંડમાન સમુદ્રમાં છે. તે 632 ચોરસ કિલોમીટરનો છે અને તેની સરહદના ચાર બિંદુઓ જાહેરાતમાં નોંધાયા છે.

બંને વિસ્તારમાં પોલિમેટાલિક નોડ્યુલ્સ અને ક્રસ્ટ નામના ખનીજ માટે સંયુક્ત લાયસન્સ આપવાનું હશે. આ જાહેરાત સરકારી ગેઝેટમાં ક્રમાંક એસ.ઓ. 5194(અ.) થી પ્રસિદ્ધ થઈ છે અને તેમાં ખાન મંત્રાલયના અધિકારી કદમ સંદીપ વસંતે પ્રાધિકરણ તરફથી હસ્તાક્ષર કર્યા છે.

જાહેરાતની પૂરી વિગત ગેઝેટમાં વાંચી શકાય છે: ભારત સરકારનું ગેઝેટ — 21 સપ્ટેમ્બર 2026ની જાહેરાત

વડોદરા પાસે મકરપુરા-વિશ્વામિત્રી ત્રીજી અને ચોથી લાઇન પ્રોજેક્ટ 'સ્પેશિયલ રેલવે પ્રોજેક્ટ' જાહેર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 22 Sep 2026 12:21:48 GMT

કેન્દ્ર સરકારે પશ્ચિમ રેલવે પર વડોદરા પાસેના મકરપુરા અને વિશ્વામિત્રી વચ્ચેના ત્રીજા અને ચોથા લાઇન પ્રોજેક્ટ (5.64 કિમી)ને 'સ્પેશિયલ રેલવે પ્રોજેક્ટ' જાહેર કર્યો છે. રેલવે મંત્રાલય (પશ્ચિમ રેલવે)ની 21 સપ્ટેમ્બર 2026ની નોટિફિકેશન આજે ગેઝેટ ઓફ ઇન્ડિયાના અસાધારણ (Extraordinary) અંકમાં પ્રસિદ્ધ થઈ છે.

નોટિફિકેશન નંબર S.O. 5197(E) હેઠળ આ જાહેરાત રેલવે (સુધારા) કાયદો 2008ની કલમ 2ની કલમ (37A) મુજબ કરવામાં આવી છે. ગુજરાત રાજ્યમાં જમીન સંપાદન માટે આ પ્રોજેક્ટને સ્પેશિયલ રેલવે પ્રોજેક્ટ તરીકે અધિસૂચિત કરાયો છે. સરકારે આને જાહેર હેતુ માટે રાષ્ટ્રીય માળખું પૂરું પાડવાનો પ્રોજેક્ટ ગણ્યો છે.

આ અધિસૂચના ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી અસરકારક થાય છે. નોટિફિકેશન પશ્ચિમ રેલવેના ચીફ એન્જિનિયર (કન્સ્ટ્રક્શન)-I તરુણ ડાંડોતિયાના નામે આપવામાં આવી છે.

નોટિફિકેશન અહીં વાંચો: ગેઝેટ ઓફ ઇન્ડિયા - અસાધારણ અંક

દરિયામાં તેલ ગળતર રોકવા સરકારના નવા નિયમો: સૌરાષ્ટ્રના બંદરોએ વહાણવટામાં ફેરફાર થશે

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 22 Sep 2026 05:44:54 GMT

કેન્દ્રના પત્તન, પોત પરિવહન અને જલમાર્ગ મંત્રાલયે જહાજોમાંથી તેલ ઝેરી કરે એ રોકવા માટે નવા નિયમો જાહેર કર્યા છે. આ નિયમો 'વાણિજ્ય પોત પરિવહન (જહાજોમાંથી તેલ દ્વારા પ્રદૂષણ નિવારણ) નિયમો, ૨૦૨૬' ના નામે છે અને ૨ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ અધિસૂચના કરીને મુકાયા છે. સરકારના રાજપત્રકમાં આ નિયમો ૩ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ પ્રગટ થયા છે. નિયમોમાં લખ્યું છે કે જ્યારે જ્યારે આ નિયમો રાજપત્રકમાં પ્રગટ થાય છે, ત્યારે ત્યારે અમલમાં આવશે. આથી હવે અમલમાં છે.

આ નિયમો ૨૦૧૦માં બનેલા જૂના નિયમોની જગ્યા લે છે. જાહેરાત મુજબ જૂના નિયમો હવે રદ થશે.

કોને અસર થશે?

દરિયામાં જહાજ ચલાવતા કે ભાડે આપતા કંપનીઓ અને માલિકોએ હવે આ નિયમો પાળવા પડશે. સૌરાષ્ટ્રમાં ઓખા, વડીનાર, સિક્કા, બેડી, પોરબંદર અને વેરાવળ જેવા બંદરોને આ ફેરફાર સીધો અસર કરશે. આ બંદરો ખાતે જહાજો જે કામ કરે છે, તે કામમાં હવે આ નિયમોનું પાલન કરવું જરૂરી બનશે. નિયમો માલિક તથા સંચાલક પર લાગુ પડશે.

દરિયામાં તેલ ગળે તો ખોરાક અને આખો સમુદ્ર બગડે છે. સૌરાષ્ટ્રના દરિયાકિનારે આ નિયમોના પાલનથી માછીમારોને અને સમગ્ર દરિયાઈ પર્યાવરણને લાભ થશે.

નિયમો શું કહે છે?

જહાજ જે સમુદ્રમાં તેલ છોડે છે, તેને સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ છે. ફક્ત વિશેષ જોગવાઈઓ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંમેલન (MARPOL એનેક્સ-I) મુજબ જ ગળતર કરી શકાય.
જહાજની કમ્પાર્ટમેન્ટ ડિઝાઈન એવી હોવી જોઈએ કે અકસ્માતમાં તેલ ક્યાંય ન ગળે. આ માટે એક ગણતરી પદ્ધતિ પણ નિયમોમાં આપી છે.
જહાજમાં એવી મશીનરી ફિટ કરવાની જરૂરિયાત છે કે જે તેલ અને પાણીને છૂટા પાડી શકે. આમાંથી પાણીમાં તેલ મહત્તમ પાંચ મોટા ભાગ પ્રતિ દસ લાખ ભાગ (5 ppm) કરતા વધુ ન હોવું જોઈએ.
દરેક જહાજમાં 'ઓઈલ રેકોર્ડ બુક' રાખવાની ફરજ રહેશે. અહીં તમામ ગળતર અને પ્રક્રિયાનો ઝીણવટભર્યો રેકોર્ડ રાખવો પડશે.
દરેક જહાજે ઓઈલ પોલ્યુશન પ્રિવેન્શન (IOPP) પ્રમાણપત્ર મેળવવાનું રહેશે, જે પાંચ વર્ષ માટે મળશે. દર વર્ષે મુલાકાત અને દર પાંચ વર્ષે તપાસ કરાવવી પડશે.
કેટલાક નિયમોમાં છૂટ આપવામાં આવી છે, જેને સર્વેક્ષણ પછી જ મળી શકશે. આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણો પાળતા જહાજોને આમાં વધુ છૂટ છે.
નિયમ તોડનારા સ્ટાફ પર ફાઈન થશે. નિયમો મુજબ જહાજ ચલાવનાર વ્યક્તિ ફીફ્ટી હજાર રૂપિયા સુધીના દંડની પાત્ર બનશે. જો ભંગ થતો રહે તો દર દિવસે ફાઈન વધુ પાંચ હજાર રૂપિયા વધતી જશે.

અરજીદારોએ શું કરવાનું?

આ નિયમોની સામાન્ય જાણકારી દરેક વ્યક્તિએ રાખવી જરૂરી છે. જે કોઈ જહાજ ભાડે આપે છે, ચલાવે છે કે તેમાં કામ કરે છે, તેણે નવા નિયમોની વિગતો વાંચી લેવી જરૂરી છે. આ નિયમો ભારત સરકારના રાજપત્રકના વત્તા ભાગ, સેકશન ૩, સબ-સેકશન (i)માં પ્રગટ થયેલા છે. સંપૂર્ણ નિયમો અહીં વાંચી શકાય છે: ભારત સરકારનું રાજપત્રક (સરકારી ગેઝેટ) — વાણિજ્ય પોત પરિવહન (જહાજોમાંથી તેલ દ્વારા પ્રદૂષણ નિવારણ) નિયમો, ૨૦૨૬.

ગ્રેજ્યુએટ અને શિક્ષક બેઠકોની ચૂંટણીની જાહેરાત: મતદાન 23 ઓક્ટોબર 2026એ, ગણતરી 27મીએ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 22 Sep 2026 05:42:53 GMT

ભારત નિવાચન આયોગે બિહાર, કર્ણાટક, મહારાષ્ટ્ર અને ઉત્તર પ્રદેશની વિધાન પરિષદો માટે ગ્રેજ્યુએટ અને શિક્ષક બેઠકોની દ્વિવાર્ષિક ચૂંટણીની તારીખો જાહેર કરી છે. આયોગની 22 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ બહાર પડેલી પ્રેસ નોટ પ્રમાણે, મતદાન 23 ઓક્ટોબર 2026 (શુક્રવાર)ના રોજ થશે અને મતગણતરી 27 ઓક્ટોબર 2026 (મંગળવાર)ના રોજ થશે.

કઈ બેઠકોની ચૂંટણી થશે

હાલના સભ્યોનો કાર્યકાળ પૂરો થતાં આ ચૂંટણી થઈ રહી છે. આયોગની નોટ પ્રમાણે બેઠકો આમાં છે:

બિહાર — 8 બેઠક: 4 ગ્રેજ્યુએટ અને 4 શિક્ષક બેઠક. આ સભ્યો 16 નવેમ્બર 2026ના રોજ નિવૃત્ત થશે.
કર્ણાટક — 4 બેઠક: 2 ગ્રેજ્યુએટ અને 2 શિક્ષક બેઠક. નિવૃત્તિની તારીખ 11 નવેમ્બર 2026.
મહારાષ્ટ્ર — 5 બેઠક: 3 ગ્રેજ્યુએટ અને 2 શિક્ષક બેઠક. નિવૃત્તિની તારીખ 6 ડિસેમ્બર 2026.
ઉત્તર પ્રદેશ — 11 બેઠક: 5 ગ્રેજ્યુએટ અને 6 શિક્ષક બેઠક. નિવૃત્તિની તારીખ 6 ડિસેમ્બર 2026.

ચૂંટણીનું સમયપત્રક

જાહેરાત (નોટિફિકેશન): 29 સપ્ટેમ્બર 2026, મંગળવાર
ઉમેદવારી ભરવાની છેલ્લી તારીખ: 6 ઓક્ટોબર 2026, મંગળવાર
ઉમેદવારીની ચકાસણી: 7 ઓક્ટોબર 2026, બુધવાર
ઉમેદવારી પાછી ખેંચવાની છેલ્લી તારીખ: 9 ઓક્ટોબર 2026, શુક્રવાર
મતદાન: 23 ઓક્ટોબર 2026, શુક્રવાર, સવારે 8 થી સાંજે 4 વાગ્યા સુધી
મતગણતરી: 27 ઓક્ટોબર 2026, મંગળવાર
ચૂંટણી પૂરી થવાની છેલ્લી તારીખ: 31 ઓક્ટોબર 2026, શનિવાર

આ ચૂંટણીના સંબંધમાં આચાર સંહિતા તરત અસરકારક થઈ ગઈ છે, પણ ફક્ત સંબંધિત બેઠક વિસ્તારોમાં. આચાર સંહિતાની વિગતો આયોગની વેબસાઇટ પર મળી જશે.

આયોગની જાહેર નોટ અહીં વાંચી શકાય છે: ભારત નિવાચન આયોગની પ્રેસ નોટ

આ બેઠકો પર ફક્ત તે વિસ્તારના ગ્રેજ્યુએટો અને શિક્ષકો જ વોટ કરી શકે છે, દરેક રાજ્યના ચૂંટાયેલા ધારાસભ્યોની કાઉન્સિલ બેઠકોથી અલગ.

દરિયાનું પ્રદૂષણ રોકવા હાનિકારક તરલ પદાર્થના નિસ્તારણના નવા નિયમો 2026 જાહેર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Tue, 22 Sep 2026 04:21:42 GMT

કેન્દ્ર સરકારના પત્તન, પોત પરિવહન અને જલમાર્ગ મંત્રાલયે વેપારી પોત પરિવહન (હાનિકારક તરલ પદાર્થોના નિસ્તારણનું નિયંત્રણ) નિયમ, 2026 જાહેર કર્યા છે. આ નિયમોની અધિસૂચના 9 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ નવી દિલ્હીથી બહાર પડી અને ભારતના રાજપત્રના અસાધારણ ભાગમાં પ્રગટ થઈ, જે 22 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ પ્રસિદ્ધ થઈ. નિયમો રાજપત્રમાં પ્રગટ થયાની તારીખથી અમલમાં આવશે. અધિસૂચનાનો ક્રમાંક સા.કા.જન. 798(અ) છે. આ અધિસૂચના અહીં વાંચો.

નવા નિયમો શું કરે છે

હવે હાનિકારક તરલ પદાર્થ લઈ જતાં દરેક જહાજે દરિયાનું પ્રદૂષણ રોકવા માટે આ નિયમોનું પાલન કરવું પડશે. 2010ના જૂના નિયમોના સ્થાને આ નવા નિયમો આવ્યા છે, અને 2025ના વેપારી પોત પરિવહન અધિનિયમની કલમ 143 હેઠળ બનાવવામાં આવ્યા છે.

નિયમો મુજબ વર્ગ X, Y કે Zના પદાર્થના ડબ્બામાં બચેલો અવશેષ, ટાંકી ધોવાનું પાણી કે બેલાસ્ટ પાણી દરિયામાં છોડવાની પરવાનગી ત્યારે જ મળશે, જ્યારે નિયમોમાં નક્કી કરેલી બધી શરતો પૂરી થઈ. જહાજ ઓછામાં ઓછી 12 સમુદ્રી માઈલ દૂર દરિયામાં હોવું જોઈએ, ત્યાં પાણી ઓછામાં ઓછું 25 મીટર ઊંડું હોવું જોઈએ અને જહાજ ચાલુ સ્થિતિમાં ઓછામાં ઓછી 4 સમુદ્રી માઈલ કે સ્વચાલિત જહાજ હોય તો 7 સમુદ્રી માઈલની ઝડપે આગળ વધતું હોવું જોઈએ.

દરેક જહાજ પર શું રાખવું પડશે

હાનિકારક તરલ પદાર્થ લઈ જતાં દરેક જહાજ પર પ્રાધિકરણે મંજૂર કરેલી પ્રક્રિયા અને વ્યવસ્થા નિર્દેશિકા અને કાર્ગો રેકોર્ડ બુક રાખવી ફરજિયાત થશે. ટાંકી સાચવવા, ધોવા અને બેલાસ્ટિંગની દરેક કામગીરી તરત રેકોર્ડ બુકમાં નોંધવી પડશે.

જે જહાજ હાનિકારક તરલ પદાર્થ લઈ જાય છે તેણે 150 ગ્રોસ ટન કરતાં વધારે વજનનું હોય તો તેની પાસે પ્રાધિકરણે મંજૂર કરેલી દરિયાઈ પ્રદૂષણ પરિસ્થિતિ માટેની સમુદ્રી આપત્તિ યોજના રાખવી પણ ફરજિયાત થશે.

કોણ નિયમોનું પાલન કરાવશે

ભારતીય જહાજો માટે સમુદ્રી પ્રાધિકરણ અને બીજા દેશના ઝંડા હેઠળ ચાલતાં જહાજો માટે તે દેશની સરકાર આ નિયમોનું પાલન કરાવશે. નિરીક્ષક કોઈ પણ જહાજની રેકોર્ડ બુક તપાસી શકશે અને તેમાંથી નકલ લઈ શકશે. રેકોર્ડ બુકમાં નોંધેલી નકલ કોર્ટમાં પુરાવા તરીકે ચાલશે.

સૌરાષ્ટ્રના દરિયાકિનારે મછીમારો અને કાઠિયાવાડી વેપારી જહાજોની હાજરી મોટી છે. હાનિકારક તરલ પદાર્થનું વહન કરતાં જહાજો પર હવે દરિયાનું પ્રદૂષણ રોકવા આટલા નિયમો લાગુ થશે.

MoSPI દ્વારા રાષ્ટ્રીય આંકડાની નવી શ્રેણીની 'Sources and Methods' ગાઈડ બહાર પડાઈ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Mon, 21 Sep 2026 11:22:46 GMT

નવી દિલ્હી: કેન્દ્રના આંકડા મંત્રાલય (MoSPI) દ્વારા ભારતના GDP, રાષ્ટ્રીય આવક અને બીજા મોટા આર્થિક આંકડા કેવી રીતે તૈયાર કરાય છે તે સમજાવતું પ્રકાશન “Sources and Methods for Compilation of National Accounts Statistics” 21 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ બહાર પાડવામાં આવ્યું.

આ પ્રકાશન 2022-23ના આધાર વર્ષવાળી રાષ્ટ્રીય હિસાબોની નવી શ્રેણીની રીતો એક જગ્યાએ લાવે છે. નવી શ્રેણી 27 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ બહાર પડી હતી અને પછી 31 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ અપડેટ થઈ હતી. આ શ્રેણી 2011-12ના આધાર વર્ષવાળી જૂની શ્રેણીને બદલે છે, અને દેશના રાષ્ટ્રીય હિસાબોના આધાર વર્ષનું આ આઠમું ફેરફાર છે.

શું બદલાયું છે

આંકડા મંત્રાલયે આધાર વર્ષ બદલવા માટે પ્રોફેસર બી.એન. ગોલ્ડારની આગેવાની હેઠળ નેશનલ એકાઉન્ટ્સ સ્ટેટિસ્ટિક્સ પર સલાહકાર સમિતિ (ACNAS) રાખી હતી. આ સમિતિએ ચાર પેટા સમિતિ બનાવી હતી — નવા ડેટા સ્રોત, પદ્ધતિમાં સુધારો, સ્થિર કિંમતેના અંદાજ અને રીજનલ એકાઉન્ટ્સ માટે. મુખ્ય સમિતિએ નવ મુલાકાત મુજબ બેઠકો કરી, જ્યારે પેટા સમિતિઓએ 35થી વધુ વખત બેઠકો કરી.

મુંબઈ (26 નવેમ્બર 2025), નવી દિલ્હી (23 ડિસેમ્બર 2025) અને ચેન્નાઈ (30 જાન્યુઆરી 2026) માં ત્રણ ડેટા યુઝર કોન્ફરન્સ પણ થઈ. આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાં ફંડ (IMF) સાથે પણ આધાર વર્ષના વિવિધ પાસાઓ પર વિગતવાર ચર્ચા થઈ.

નવી શ્રેણીમાં મોટા ફેરફારો આવ્યા છે:

ખાનગી બિનનાણાકીય કોર્પોરેટ (NFPC) સેક્ટરમાં કંપની ફાઈલિંગ, LLP રેકોર્ડ અને કંપની-લેવલની માહિતીનો વધુ વ્યાપક ઉપયોગ.
સરકારી સેક્ટરમાં પેન્શન પેમેન્ટની રીત અને કર્મચારીઓને અપાતા રહેઠાણની કિંમત ઉમેરવામાં આવી.
ઘરેલુ સેક્ટર માટે ASUSE અને PLFS સર્વેમાંથી સીધા અંદાજ લેવાની રીત અપનાવાઈ.
ખર્ચવાળા આંકડામાં સંયુક્ત રાષ્ટ્રની COICOP 2018 ક્લાસિફિકેશન અપનાવાઈ.
ક્વાર્ટરલી GDP માટે જૂની બેન્ચમાર્કિંગ રીતને બદલે પ્રોપોર્શનલ ડેન્ટન પદ્ધતિ લેવાઈ અને GST જેવા સરકારી ડેટાનો વધુ ઉપયોગ થશે.
બાંધકામ, ખેતી, પશુધન, વન અને સેવા ક્ષેત્રોના અંદાજની રીતોમાં પણ ફેરફાર થયો.

પ્રકાશનમાં GDP, રાષ્ટ્રીય આવક, PFCE, GFCF અને બચત જેવા મોટા આંકડા તૈયાર કરવાની આખી રીત સમજાવાઈ છે. સપ્લાય યુઝ ટેબલ (SUT) બનાવવાની પદ્ધતિ અને રાજ્યકક્ષાના રીજનલ એકાઉન્ટ્સની ગાઈડલાઈન પણ ઇનમાં છે. દરેક પ્રકરણના અંતે 2022-23ના વર્ષના GVA અંદાજ — જૂની અને નવી બંને શ્રેણીમુજબ — સરળ સંદર્ભ માટે આપ્યા છે. મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે આમાં કોઈ નવો ડેટા સામેલ નથી; બધો ડેટા પહેલેથી જાહેર છે.

આ પ્રકાશન MoSPIની વેબસાઈટ પર ડાઉનલોડ કરી શકાય છે. રાષ્ટ્રીય હિસાબોના વહીવટી દસ્તાવેજ માટે અધિકૃત પ્રેસ નોટ અહીં અને પ્રકાશન પોતે અહીં છે.

અસમની નગાંવ લોકસભા બેઠક પર 6 ઓક્ટોબરે પેટા ચૂંટણી

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Mon, 21 Sep 2026 04:46:22 GMT

અસમની નગાંવ લોકસભા બેઠક પર પેટા ચૂંટણી થશે અને મતદાન 6 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ થશે. આ જાહેરાત ભારત નિર્વાચન આયોગે 9 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ કરી છે.

નગાંવ બેઠકના ધારાસભ્ય પ્રદ્યુત બોરડોલોઈએ રાજીનામો આપતાં આ બેઠક 20 માર્ચ 2026થી ખાલી છે. તે ભરવા માટે આયોગે પેટા ચૂંટણીની તારીખો નક્કી કરી છે.

ચૂંટણીની તારીખો

નોમિનેશન ભરવાની છેલ્લી તારીખ: 16 સપ્ટેમ્બર 2026 (બુધવાર)
નોમિનેશનની તપાસ: 17 સપ્ટેમ્બર 2026 (ગુરુવાર)
ઉમેદવારી પાછી ખેંચવાની છેલ્લી તારીખ: 19 સપ્ટેમ્બર 2026 (શનિવાર)
મતદાન: 6 ઓક્ટોબર 2026 (મંગળવાર)
ચૂંટણી પૂરી થવાની તારીખ: 11 ઓક્ટોબર 2026 (રવિવાર) પહેલાં

મતદાન સવારે 7 થી સાંજે 5 વાગ્યા સુધી થશે. આયોગે કહ્યું છે કે નગાંવ બેઠક 11 ઓક્ટોબર 2026 પહેલાં ભરવામાં આવશે.

આ જાહેરાત પ્રતિનિધિ લોકો અધિનિયમ, 1951ની કલમ 149ની પેટા-કલમ (1), કલમ 30 અને કલમ 56 હેઠળ કરવામાં આવી છે. જાહેરાત પર આયોગના સેક્રેટરી રાજીવ રંજનના હસ્તાક્ષર છે.

આયોગની સત્તાવાર જાહેરાત ભારતના ગેઝેટમાં વાંચી શકાય છે.

ONGCની પાઈપલાઈન માટે શ્રી અલ્પેશ કે. પ્રજાપતિ બન્યા Competent Authority

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Mon, 21 Sep 2026 04:43:49 GMT

કેન્દ્ર સરકારના પેટ્રોલિયમ અને નેચરલ ગેસ મંત્રાલયે 17 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ એક જાહેરાત કાઢી છે, જેમાં શ્રી અલ્પેશ કે. પ્રજાપતિ (નિવૃત્ત સંયુક્ત આયુક્ત, સ્ટેટ ટેક્સ, ગુજરાત સરકાર) ને પેટ્રોલિયમ એન્ડ મિનરલ્સ પાઈપલાઈન (એક્વિઝિશન ઓફ રાઈટ ઓફ યુઝર ઇન લેન્ડ) એક્ટ, 1962ની કલમ 2(એ) હેઠળ Competent Authority તરીકે નિમવામાં આવ્યા છે. આ જાહેરાત ગેઝેટમાં પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી અમલમાં આવી જશે.

કયી પાઈપલાઈન માટે છે નિમણૂક?

આ નિમણૂક ONGC એટલે કે ઓઈલ એન્ડ નેચરલ ગેસ કોર્પોરેશન લિ.ની ઓનશોર ઓઈલ, ગેસ અને પાણીની પાઈપલાઈન માટે છે. આ પાઈપલાઈનને લગતાં કામમાં ડ્રિલિંગ વેલ કનેક્ટિવિટી, નવી સ્થાપના, મોજૂદ સ્થાપનાનો વિસ્તાર અને રિવેમ્પિંગનો સમાવેશ થાય છે, જે ગુજરાત (મહેસાણા એસેટ)માં આવે છે.

ક્યાં અરજી કરવી કે સંપર્ક કરવો?

શ્રી અલ્પેશ કે. પ્રજાપતિનું કાર્યાલય M/s ઓઈલ એન્ડ નેચરલ ગેસ કોર્પોરેશન લિ., ઓફિસ ઓફ એસેટ મેનેજર, મહેસાણા એસેટ, KDM ભવન, પાલાવાસણા, મહેસાણા – 384003 (ગુજરાત) ખાતે છે. તેમનો અધિકાર ક્ષેત્ર આખું ગુજરાત રાજ્ય છે, તેથી સૌરાષ્ટ્રના ખેડૂતો અને જમીન માલિકો માટે પણ આ જાહેરાત મહત્વની છે.

શું થશે જમીન માલિકોને ફાયદો?

PMP Act, 1962 હેઠળ પાઈપલાઈન માટે જમીનનો Right of User (ROU) હસ્તગત કરવામાં આવે છે. Competent Authority એ અધિકારી જમીન માલિકો અને ONGC વચ્ચેની કામગીરી સંભાળે છે. જમીન માલિકોએ પોતાની જમીનના હક્ક અંગે જરૂરી કામગીરી અને સંપર્ક માટે ઉપર મુજબના કાર્યાલયમાં સંપર્ક કરી શકશે.

આ જાહેરાત ભારતના ગેઝેટના અસાધારણ ભાગમાં, ભાગ II–ખંડ 3–ઉપખંડ (ii)માં પ્રસિદ્ધ થઈ છે. જાહેરાતની વિગતો માટે અહીં ક્લિક કરો.

ગોરખપુરમાં સહજનવા-દોહરીઘાટ નવી રેલલાઇન માટે જમીન લેવાનો ઈરાદો જાહેર, તકરારની તક 30 દિવસની

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Mon, 21 Sep 2026 00:00:00 GMT

કેન્દ્ર સરકારે ગોરખપુર જિલ્લામાં સહજનવા-દોહરીઘાટ નવી રેલલાઇન પ્રોજેક્ટ (81.17 કિમી) માટે જમીન ખરીદવાનો ઈરાદો જાહેર કર્યો છે. રેલ મંત્રાલયની આ નોટિફિકેશન — એસ.ઓ. 5111(ઈ) — રાજપત્ર, ગોરખપુર, તા. 17 સપ્ટેમ્બર 2026 ના રોજ ગેઝેટ ઓફ ઇન્ડિયાના અસાધારણ અંકમાં છપાઈ છે.

રેલવે એક્ટ, 1989 ની કલમ 20A હેઠળ આ જાહેરાત થઈ છે. નોટિફિકેશન મુજબ, સ્પેશિયલ રેલવે પ્રોજેક્ટ એટલે કે સહજનવા-દોહરીઘાટ નવી રેલલાઇન (81.17 કિમી) ના કામ, જાળવણી, વહીવટ અને સંચાલન માટે ઉત્તર પ્રદેશના ગોરખપુર જિલ્લાની ગોલા તહસીલના 11 ગામમાં આવેલી જમીન જાહેર હેતુ માટે જરૂરી છે.

કયા ગામની જમીન આવે છે?

અનુસૂચિમાં ગોલા તહસીલના આ ગામોની જમીનના સર્વે નંબર આપ્યા છે: ચૌતીસા, અવરાડીહ અને લક્ષ્મીપુર — ત-હવેલી; વારેડીહા, સસરાપાર અને બસાવનપુર — ત-હવેલી; ભિકાવા, કુટેપુરા, ચિલ્લુપાર અને બુદનપુરા — ત-કરવા; અને ખડેશરી મુ. — ત-રિકેન્દપુર. સૌથી વધારે જમીન સસરાપાર ગામમાં આવે છે, જ્યાં 27.461 હેક્ટરમાંથી 8.287 હેક્ટર ખરીદવાનું પ્રસ્તાવ છે. ચિલ્લુપારમાં 23.365 હેક્ટરમાંથી 3.270 હેક્ટર આવે છે. દરેક ગામમાં કયા-કયા સર્વે નંબરની કેટલી જમીન લેવાની છે તે નોટિફિકેશનની અનુસૂચિમાં વિગતે આપેલું છે.

તકરાર કરવાની તક 30 દિવસની

આ જમીનમાં હિત ધરાવતી કોઈ પણ વ્યક્તિ રાજપત્રમાં નોટિફિકેશન પ્રસિદ્ધ થયાની તારીખથી ત્રીસ દિવસની અંદર તકરાર કરી શકશે. તકરાર રેલવે એક્ટની કલમ 20D(1) હેઠળ, સમાધાન અધિકારી — સ્પેશિયલ લેન્ડ એક્વિઝિશન ઓફિસર (જોઈન્ટ એસોસિએશન), ગોરખપુર, ઉત્તર પ્રદેશ — સામે લખાણમાં કરવાનો છે, અને તેમાં કારણ પણ લખવાના રહેશે.

સમાધાન અધિકારી દરેક તકરાર કરનારને સાંભળવાની તક આપશે — જાતે આવી શકાય કે કાયદેસર પ્રતિનિધિ રાખી શકાય. બધી તકરારો સાંભળ્યા પછી અને જરૂરી લાગે તો વધુ તપાસ કર્યા પછી તકરાર માન્ય રાખવી કે ન રાખવી તેનો આદેશ આપશે, અને કલમ 20D હેઠળ તે આદેશ અંતિમ ગણાશે.

જમીનના રેખાંકન (પ્લાન) અને બીજી વિગતો સમાધાન અધિકારીની કચેરીમાં ઉપલબ્ધ છે, જ્યાં હિતધારક જઈને જોઈ શકે છે. સંપૂર્ણ નોટિફિકેશન ગેઝેટમાં અહીં વાંચી શકાય છે.

વીજળી મીટર માટે નવા નિયમ: ચોકસાઈ, છેડછાડ સામે રક્ષણ અને બિલિંગનો ડેટા સાચવવાની ફરજ પાડાઈ

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 18 Sep 2026 18:48:10 GMT

કેન્દ્ર સરકારે વીજળી મીટર માટે નવા નિયમો જાહેર કર્યા છે. ઉપભોક્તા મામલા, ખાદ્ય અને જાહેર વિતરણ મંત્રાલયના ઉપભોક્તા મામલા વિભાગે 15 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ભારતના રાજપત્રમાં અધિસૂચના કાઢીને 'વિધિક માપવિજ્ઞાન (સાધારણ) પાંચમાં સુધારા નિયમ, 2026' (G.S.R. 809(E)) બહાર પાડ્યા છે. આ નિયમ રાજપત્રમાં પ્રકાશન પછી એક સો અસ્સી દિવસે લાગુ થશે.

મીટર માટે સ્વતંત્ર નવો ભાગ

હકીકતમાં આ સુધારા 'વિધિક માપવિજ્ઞાન (સાધારણ) નિયમ, 2011'ની બીજી અનુસૂચિમાં ભાગ XIII પછી નવો ભાગ XIV ઉમેરે છે, જેનું નામ 'સક્રિય વિદ્યુત ઊર્જા મીટર' છે. ત્યાં સુધી વીજળી મીટરના અલગ નિયમો હતા જ નહીં. હવે મીટરની ચોકસાઈ, ટાઇપ અનુમોદન પરીક્ષણ, તપાસ (વેરિફિકેશન) અને સીલિંગ માટે એક જ જગ્યાએ બધી જરૂરિયાતો લખાયેલી છે.

દસ્તાવેજમાં મીટરની ચોકસાઈ માટે ચાર ક્લાસ રાખી છે — ક, ખ, ગ અને ઘ. મોટા ગ્રાહકો, એટલે કે વર્ષે 5,000 kWhથી વધુ વીજળી વાપરનારા ગ્રાહકો માટે ક્લાસ ખ સૌથી ઓછી ચોકસાઈ ધરાવતો ક્લાસ છે, જે તેમના માટે માન્ય છે.

ચોરી રોકવા માટે કડક જોગવાઈઓ

નિયમોમાં સૌથી નોંધ લેવા જેવી બાબત મીટરના સોફ્ટવેરના રક્ષણની છે. મીટરમાં જરૂરી સોફ્ટવેર અને પેરામીટરને ગેરકાયદે બદલાવ સામે રક્ષણ મળવું જોઈએ. તેમાં મેકેનિકલ, ઇલેક્ટ્રોનિક કે ક્રિપ્ટોગ્રાફિક રીતે યોગ્ય સીલિંગ હોવું જરૂરી છે, જેથી સીલ તોડ્યા વગર છેડછાડ શક્ય ન બને કે કરેલું હોય તો સ્પષ્ટ દેખાય.

પેરામીટરમાં કોઈ પણ બદલાવ મીટરનો ઓડિટ ટ્રેલ સાચવવો જોઈએ. તેમાં વૈધિક રીતે મહત્વના સોફ્ટવેરની પહોંચ સ્પષ્ટ ચિહ્ન સાથે હોવી જોઈએ અને તે પહોંચનો ઉલ્લેખ ટાઇપ અનુમોદન પ્રમાણપત્રમાં થયેલો હોવો જોઈએ. મીટરની સેવા દરમિયાન સોફ્ટવેર બદલાય કે ફરીથી ઇન્સ્ટોલ થાય તો તેની તપાસ પાછી કરાવવી જરૂરી છે.

બીજી મોટી બાબત ફીલ્ડમાં રિમોટ સોફ્ટવેર અપડેટની છે. મીટરનો જરૂરી સોફ્ટવેર નેટવર્ક મારફતે રિમોટ અપડેટ થઈ શકે, પણ લોડિંગ પહેલાં અખંડિતતા અને ઓથેન્ટિકેશનની તપાસ થવી જરૂરી છે. અપડેટ અપ્રમાણિત હોય કે ગળતર હોય તો ઉપકરણ તેને કાઢી નાખી પાછલા સંસ્કરણ પર ચાલુ રહેવું જોઈએ કે પછી એવા મોડમાં રહે જેમાં મીટર કામ કરી ન શકે. દરેક અપડેટની પ્રક્રિયા ઓડિટ ટ્રેલમાં નોંધાવી જ જોઈએ.

રિડિંગ અને બેકઅપ

મીટર બિલિંગ માટે જરૂરી આંકડા બતાવી શકે એવા ડિસ્પ્લે સાથે હોવા જોઈએ, અને આંકડા લખતા અક્ષરોની ઊંચાઈ ઓછામાં ઓછાં 4 મિલીમીટર જેટલી હોવી જોઈએ. આંતરિક ગાળે રિડિંગ બતાવતા મીટરમાં દરેક રિડિંગ ઓછામાં ઓછાં 5 સેકન્ડ સુધી બતાવવાની જોગવાઈ છે.

ઇલેક્ટ્રોનિક રજિસ્ટર નોન-વોલેટાઇલ હોવા જોઈએ, એટલે કે વીજળી જતી થાય તોય તેમાં સચવાયેલું રિડિંગ રહે અને વીજળી પાછી આવે તો ફરી મળી આવે. મીટર એવી ક્ષમતા રાખતો હોવો જોઈએ કે તેના રિડિંગમાં ઓછામાં ઓછાં 4,000 કલાક જેટલી વીજળીનો ડેટા સચવાય. દોર્ડક્ટ કરેલા મીટરના રિડિંગની ઓછામાં ઓછી એક વર્ષ સુધી સચવાવવાની વ્યવસ્થા રાખવાની જોગવાઈ છે.

આ ઉપરાંત નિયમોમાં મીટર પર કેવી માર્કિંગ લખવાની, કયા પરીક્ષણ પછી ટાઇપ અનુમોદન મળે અને કેટલા સમયના ગાળે તપાસ થાય તે બધું લખાયેલું છે. નિયમોની મુખ્ય રચના 7 ફેબ્રુઆરી 2011ના G.S.R. 71(E)માં થઈ હતી અને તેમાં છેલ્લો સુધારો 3 જુલાઈ 2026ના G.S.R. 568(E)માં થયો હતો.

નવા નિયમોથી મીટર બનાવનારી કંપનીઓ પર સૌથી મોટી અસર થશે, પણ ગ્રાહકો માટે પણ ફરક દેખાશે. મીટર ટૂંકા ગાળે ફેરફાર કરી શકાય એવી ન રહે, બિલિંગની માહિતી સાચવાય અને છેડછાડની કોશિષ મીટરમાં જ નોંધાઈ રહે, તે આ જોગવાઈઓનો હેતુ છે. માત્ર નવા મીટર પર નહીં, હયાત મીટરની તપાસ પણ નવા નિયમો પ્રમાણે થશે.

સૌરાષ્ટ્રના વપરાશકારો માટે તેનો સીધો અર્થ એ છે કે આગળ જતા લગાવાતા મીટર માર્કિંગ અને ચોકસાઈ પાળવા બાબતે વધુ કડક ધોરણ પાળતા હોવા જોઈએ. આમાં બિલિંગમાં ફેરફાર કે કિંમત વધે તેવું કંઈ લખાયેલું નથી — આ નિયમો માત્ર મીટર કેવી રીતે બને અને તપાસાય તે અંગેના છે.

મળતી માહિતી અને પૂરો દસ્તાવેજ આ લિંક પર મળે છે. ભારતના રાજપત્રની અધિસૂચના (PDF)

રોજગારીમાં સુરત આખા દેશમાં ટોચ પર, ગુજરાતના જિલ્લાઓનો જોર

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 18 Sep 2026 10:42:46 GMT

દેશમાં પહેલી વાર જિલ્લાવાર રોજગારીના આંકડા બહાર આવ્યા છે. સાંખ્યિકી મંત્રાલયના નેશનલ સ્ટેટિસ્ટિક્સ ઓફિસ (NSO)એ 18 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ Periodic Labour Force Survey (PLFS) હેઠળ 'Labour Market Snapshot of Selected Districts' નામનું પ્રેસ નોટ બહાર પાડ્યું, જેમાં ગુજરાતના જિલ્લાઓ ઘણી જગ્યાએ આખા દેશમાં સૌથી આગળ દેખાયા છે.

સુરત આખા દેશમાં નંબર વન

દેશના 100 સૌથી વધુ વસ્તીવાળા જિલ્લાઓમાં સુરત 15 વર્ષ કે તેથી મોટી ઉંમરના લોકોમાં સૌથી વધુ LFPR (લેબર ફોર્સ પાર્ટિસિપેશન રેટ) ધરાવે છે — 68.6 ટકા. ત્યારબાદ બિહારનો અરરિયા (68.0 ટકા) અને તમિલનાડુનો સેલમ (67.8 ટકા) આવે છે.

રોજગારી ધરાવતા લોકોનો દર એટલે કે WPRમાં પણ સુરત ટોચ પર છે — 67.8 ટકા. તેની પાછળ અરરિયા (67.4 ટકા) અને ગુજરાતનો જ બનાસકાંઠા (66.6 ટકા) આવે છે.

બેરોજગારીના દરમાં ગુજરાતની આગળ કોઈ નથી. દેશના 100 મોટામાં મોટા જિલ્લાઓમાં સૌથી ઓછો બેરોજગારી ધરાવતા ટોપ 10 જિલ્લામાં ગુજરાતના ત્રણ જિલ્લા સામેલ છે — અમદાવાદ 1.1 ટકા, સુરત 1.2 ટકા અને બનાસકાંઠા 1.2 ટકા સાથે જિલ્લાઓની યાદીમાં છે.

ઉપરાંત, 15 થી 29 વર્ષના નાની ઉંમરના લોકોમાં NEET (ન કામ, ન અભ્યાસ, ન ટ્રેનિંગ) દરની યાદીમાં પણ ગુજરાત જોર કરે છે — સુરત 17.2 ટકા, વડોદરા 18.1 ટકા અને અમદાવાદ 18.9 ટકા સાથે ટોપ 10માં છે.

ખેડા મહિલા રોજગારીમાં આગળ

રાજ્યના સૌથી વધુ વસ્તીવાળા દસ જિલ્લાઓમાંથી મહિલાઓના સૌથી વધુ LFPR ધરાવતા જિલ્લા તરીકે ખેડા ચૂંટાયો છે — 55.6 ટકા. મહિલા WPRમાં પણ ખેડા ટોચ પર છે, 55.4 ટકા.

દેશના જુદા જુદા જિલ્લાઓમાં લગભગ 57.8 ટકા જિલ્લામાં મહિલાઓનો LFPR 40 ટકા કે તેથી વધુ છે.

આંકડા કેવી રીતે લેવામાં આવ્યા

2025માં જાન્યુઆરીથી PLFSની સેમ્પલિંગ પદ્ધતિ જ બદલાઈ છે, જેથી જિલ્લાવાર આંકડા મળી શકે. પહેલા આ સર્વે રાજ્યના વિસ્તારના ધોરણે થતો હતો. હવે દર મહિને ગ્રામીણ અને શહેરી વિસ્તારના રોજગારીના આંકડા મળે છે.

NSOની સલાહ છે કે આ આંકડા સેમ્પલ સર્વે પર આધારિત છે, એટલે તેમને સમજવામાં સાવધાની રાખવી જરૂરી છે. આ ગુજરાતના જિલ્લાઓ રોજગારીની દૃષ્ટિએ દેશભરમાં સારી સ્થિતિમાં છે તેની તસ્વીર આપે છે.

આખો રિપોર્ટ સાંખ્યિકી મંત્રાલયની વેબસાઇટ mospi.gov.in પર મળી શકશે. અધિકૃત પ્રેસ નોટ અહીં વાંચી શકાય છે.

વડનગરમાં શર્મિષ્ઠા તળાવ પર અમિત શાહ અને ભૂપેન્દ્ર પટેલે કરી મહા આરતી, 250 બાઈકર્સ વડનગરથી વારાણસી નીકળ્યા

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 18 Sep 2026 09:04:03 GMT

મહેસાણાના વડનગરમાં શર્મિષ્ઠા તળાવના કિનારે 17 સપ્ટેમ્બરે કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અમિત શાહ અને મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે મહા આરતી કરી, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના લાંબા આયુષ્ય અને સ્વાસ્થ્ય માટે પ્રાર્થના કરી. વડાપ્રધાનના જન્મદિવસ અને 25 વર્ષની જનસેવાથી રાષ્ટ્રસેવાની સફરની ઉજવણી રૂપે અહીં 'સેવા સંકલ્પ અભિયાન' શરૂ થયું.

શર્મિષ્ઠાનું પાણી કાશી સુધી જશે

કાર્યક્રમમાં માન્યતાઓએ શર્મિષ્ઠા ઘાટ પરથી કળશમાં તળાવનું પાણી ભર્યું. આ પાણી બાઈકર્સ વારાણસી લઈ જશે અને કાશી વિશ્વનાથમાં જળાભિષેક કરશે.

આરતી પછી અમિત શાહ, ભૂપેન્દ્ર પટેલ અને બીજા માન્યતાઓએ શર્મિષ્ઠા તળાવથી પગપાળા ચાલીને જૂના હટકેશ્વર મહાદેવ મંદિરે દર્શન કર્યાં. ગુજરાત અને દેશની પ્રગતિ માટે અહીં પ્રાર્થના કરવામાં આવી.

વડનગરથી વારાણસી 250 બાઈકર્સની યાત્રા

હટકેશ્વર મંદિરેથી વડનગરથી વારાણસી જતી બાઈક રેલી ફરકાવવામાં આવી. આશરે 250 યુવાન આ યાત્રામાં સામેલ છે. રસ્તામાં વિવિધ જગ્યાએ રૂકીને તેઓ વડાપ્રધાનની સેવા અને રાષ્ટ્રનિર્માણનો સંદેશ પહોંચાડશે. મુખ્યમંત્રીએ વડાપ્રધાનના જન્મસ્થળેથી નીકળતી આ યાત્રાને રાષ્ટ્રસેવાને સમર્પિત 'સંકલ્પ યાત્રા' કહી.

અમિત શાહે સફાઈ અભિયાનમાં ભાગ લીધો

કાર્યક્રમ પછી અમિત શાહે વડનગર રેલ્વે સ્ટેશન પર સફાઈ અભિયાનમાં ભાગ લીધો અને લોકોને આજુબાજુ સાફ સુથરાં રાખવા આગ્રહ કર્યો. 'એક પેડ માં કે નામ' અભિયાન હેઠળ સ્ટેશનના પરિસરમાં વૃક્ષારોપણ પણ થયું.

સભામાં શું કહ્યું

અમિત શાહે કહ્યું કે સ્વતંત્રતા પછી કોઈ નેતા રાજ્ય અને દેશના વડા તરીકે લગાતાર 25 વર્ષ રહ્યો નથી, અને વડાપ્રધાને એક પણ દિવસની રજા વગર 25 વર્ષ રાષ્ટ્રસેવામાં આપ્યાં. તેમણે કહ્યું કે 25 વર્ષમાં વડાપ્રધાન સામે ભ્રષ્ટાચારનો એક પણ અંગત આરોપ નથી.

તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં 25 કરોડ લોકો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યા છે અને આશરે 80 કરોડ ગરીબ લોકોને મફત અનાજ, ઘર, શૌચાલય, વીજળી, ગેસ જોડાણ અને 5 લાખ સુધીની સારવારનો લાભ મળ્યો છે. મોદીના મુખ્યમંત્રી કાળ વિશે તેમણે જણાવ્યું કે જ્યોતિગ્રામ યોજનાથી 24 કલાક વીજળી અને વનબંધુ, સાગરખેડૂ કલ્યાણ યોજનાથી ગુજરાતનો સર્વાંગી વિકાસ થયો.

મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે કહ્યું કે વડનગરે વડાપ્રધાનને દેશભક્તિ, સેવા અને સાદગી શીખવ્યું, અને રાષ્ટ્ર પહેલાના સંકલ્પથી દેશમાં મોટું પરિવર્તન આવ્યું છે. તેમણે જણાવ્યું કે જે યુવાનો નોકરી માટે વિદેશ જતા હતા, આજે ભારતના યુવાન વૈશ્વિક સ્તરે પ્રતિભાનો મોટો ખજાનો બન્યા છે. તેમણે વડનગરને વારસો અને વિકાસનું જીવતું ઉદાહરણ પણ કહ્યું.

કાર્યક્રમમાં મહારાષ્ટ્રના ઉપમુખ્યમંત્રી એકનાથ શિંદેએ વડાપ્રધાનને જન્મદિવસની શુભેચ્છા પાઠવી અને કેન્દ્રીય મંત્રી અનુપ્રિયા પટેલે છેલ્લા 12 વર્ષમાં 25 કરોડ લોકો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યાની વાત કરી. રાજ્યના ઉપમુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી, ઊર્જા મંત્રી ઋષિકેશ પટેલ, જગદીશ વિશ્વકર્મા, સાંસદ-ધારાસભ્યો, સાધુ-સંતો અને મોટી સંખ્યામાં લોકો હાજર રહ્યા.

સમાચાર સ્રોત: માહિતી વિભાગ, ગુજરાત સરકાર (અધિકૃત જાહેરાત)

મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે વડનગર બસ પોર્ટ પર શ્રમદાન કર્યું

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 18 Sep 2026 08:24:11 GMT

મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે 17 સપ્ટેમ્બરે વડનગર બસ પોર્ટ પર 'શ્રમદાન' કર્યું અને 'એક પેડ માં કે નામ' અભિયાન હેઠળ વૃક્ષારોપણ કર્યું.

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના જન્મદિવસ અને 25 વર્ષની જાહેર સેવાની ઉજવણીને કારણે રાજ્યભરમાં 'સેવા સંકલ્પ અભિયાન' અને 'સેવા સેતુ' કાર્યક્રમો ચાલી રહ્યા છે. આ પ્રસંગે મુખ્યમંત્રી વાડનગર પહોંચ્યા, જે વાડાપ્રધાનનું જન્મસ્થળ છે. ત્યાં બસ પોર્ટ પર સ્વચ્છતા માટે શ્રમદાન કર્યું અને પછી ઝાડ રોપ્યાં.

આ પ્રસંગે મહારાષ્ટ્રના ઉપમુખ્યમંત્રી એકનાથ શિંદે, ઊર્જા મંત્રી ઋષિકેશ પટેલ, સ્થાનિક જનપ્રતિનિધિઓ, અધિકારીઓ અને ઘણા નાગરિકો પણ શ્રમદાનમાં જોડાયા. તેમણે વાડાપ્રધાનના સારા સ્વાસ્થ્ય માટે શુભેચ્છા પણ પાઠવી.

માહિતી વિભાગ, ગુજરાત સરકાર.

સ્રોત: મુખ્યમંત્રી કચેરીની જાહેરાત

મોદીના 25 વર્ષ પૂરા થતાં કાંકરિયા પર 1.25 લાખ દીવડા પ્રગટાવાયા, અમિત શાહ-ભૂપેન્દ્ર પટેલે કરી આરતી

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Fri, 18 Sep 2026 08:21:36 GMT

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના જન્મદિવસ અને 25 વર્ષની જાહેર સેવાની ઉજવણી નિમિત્તે અમદાવાદના કાંકરિયા લેકફ્રન્ટ પર ગયા સોમવારે (17 સપ્ટેમ્બર 2026) ‘એક દીપક આશીર્વાદ નો’ કાર્યક્રમ યોજાયો. સેવા સંકલ્પ અભિયાનની ઉજવણીમાં કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકાર મંત્રી અમિત શાહે અને મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ભારત માતાની આરતી કરી.

આ પ્રસંગે આખા કાંકરિયા લેકફ્રન્ટ પર લગભગ 1.25 લાખ દીવડા પ્રગટાવવામાં આવ્યા. મોટી સંખ્યામાં નાગરિકો હાથમાં દીવડો લઈને ઉજવણીમાં જોડાયા અને ભારત માતાની આરતી કરી.

કાર્યક્રમમાં રાજ્યમંત્રી દર્શના વાઘેલા, અમદાવાદના મેયર હિતેશ બારોટ, સ્થાનિક ધારાસભ્યો, શહેર ભાજપ પ્રમુખ પ્રેરક શાહ, ભૂતપૂર્વ સાંસદ હરિન પાઠક અને ડૉ. કિરીટ સોલંકી, નાયબ મેયર અંજુ શાહ, સ્થાયી સમિતિના પ્રમુખ કમલેશ પટેલ, મ્યુનિસિપલ કમિશનર બંછાનિધિ પાણી અને અમદાવાદ કલેક્ટર ભાવ્યા વર્મા સહિત મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનના કોર્પોરેટરો, હોદ્દેદારો અને ઓફિસરો પણ હાજર રહ્યા હતા.

સમાચાર સ્રોત: માહિતી વિભાગ, ગુજરાત સરકાર — સત્તાવાર જાહેરાત અહીં વાંચો

પાકિસ્તાની નૌકા જહાજ અને ભારતીય નૌકા જહાજ વચ્ચે ટકરાવ: જે 1991ની સંધિનો ભંગ થયો તે શું કહે છે?

સૌરાષ્ટ્ર લાઇવ ડેસ્ક — Wed, 16 Sep 2026 17:13:10 GMT

ઉત્તર અરેબિયન સમુદ્રમાં આંતરરાષ્ટ્રીય પાણીમાં 15 સપ્ટેમ્બરે ભારતીય નૌસેનાના યુદ્ધજહાજ અને પાકિસ્તાન નૌસેનાના જહાજ વચ્ચે ટકરાવ થયો. ભારતના જણાવ્યા અનુસાર, પાકિસ્તાની જહાજે ઊંચી ઝડપે ભારતીય યુદ્ધજહાજ પાસે પહોંચીને "બિનવ્યાવસાયિક અને અસુરક્ષિત" રીતે ચાલ કરી, જેના કારણે ટકરાવ થયો. ઘટનામાં કોઈ મોટું નુકસાન થયું નથી અને કોઈ ઇજા થયાની પણ કોઈ કબૂલાત નથી. ટકરાવમાં સામેલ જહાજોની વિગતો હજી જાહેર કરવામાં આવી નથી.

દિલ્હીમાં પાકિસ્તાનના રાજદૂતને બોલાવ્યા

વિદેશ મંત્રાલય (MEA) બુધવાર, 16 સપ્ટેમ્બરે નવી દિલ્હીમાં પાકિસ્તાનના ચાર્જ દી એફેર્સ (રાજદૂત)ને બોલાવીને સમુદ્રમાં પાકિસ્તાની નૌકા એકમોની "અસ્વીકાર્ય અને બિનવ્યાવસાયિક હરકતો" પર કડક વિરોધ નોંધાવ્યો, જેના કારણે ભારતીય નૌસેનાના જહાજ સાથે ટકરાવ થયો.

મંત્રાલયે કહ્યું, "આંતરરાષ્ટ્રીય પાણીમાં બનેલી આ ઘટનામાં કોઈ મોટું નુકસાન ન થયું હોવા છતાં, પાકિસ્તાની નૌકા જહાજની હરકત એપ્રિલ 1991ના લશ્કરી કસરતો, ચાલ અને સૈનિક હેરફેર અંગેની અગાઉથી જાણ કરવા બાબતે ભારત-પાકિસ્તાન કરારની કલમ 10નો સીધો ભંગ છે."

રાજદૂતને એ પણ કહેવડાવવામાં આવ્યું કે બંને દેશોની લશ્કરી એકમોએ સમુદ્રમાં કામગીરી કરતી વખતે પૂરતી કાળજી રાખવી જોઈએ અને બંને બાજુ વચ્ચેના સંબંધિત કરારોની જોગવાઈઓનું પાલન કરવું જોઈએ, જેથી આવી ઘટના ફરી ન થાય. ઈસ્લામાબાદમાં ભારતના ચાર્જ દી એફેર્સને પણ પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલય પાસે સમાન વિરોધ નોંધાવવા સૂચના આપવામાં આવી છે.

1991નો કરાર શું છે અને કલમ 10 શું કહે છે?

એપ્રિલ 1991માં ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે "લશ્કરી કસરતો, ચાલ અને સૈનિક હેરફેર અંગે અગાઉથી જાણ કરવા બાબતે" કરાર થયો હતો. તેનો હેતુ ગેરસમજ કે ચૂક થી થતી લશ્કરી ઘટનાઓનું જોખમ ઘટાડવાનો હતો. કરાર બંને દેશોના જમીન, નૌકા અને હવાઈ દળોને લાગુ પડે છે અને તે એકબીજાની નજીક ચોક્કસ મોટી લશ્કરી પ્રવૃત્તિઓ ટાળવાની માંગ કરે છે.

આ કરારની કલમ 10 આ ઘટના માટે સૌથી મહત્વની છે. તે કહે છે કે બંને દેશોનાં નૌકા જહાજો અને સબમરીનો આંતરરાષ્ટ્રીય પાણીમાં કામગીરી કરતી વખતે એકબીજાથી ત્રણ નોટિકલ માઇલ (લગભગ 5.5 કિલોમીટર) કરતાં નજીક ન આવે. તેનો હેતુ અકસ્માતો અને ગેરસમજ અટકાવવાનો છે. ભારતે પાકિસ્તાની જહાજની હરકત આ જ કલમ 10નો ભંગ ગણાવી છે.

2011માં પણ આવી જ ઘટના થઈ ચૂકી છે

આ પહેલી વખત નથી કે ભારત અને પાકિસ્તાનનાં જહાજો વચ્ચે આવો કિસ્સો બન્યો હોય. 2011માં ભારતીય નૌસેનાનું INS ગોદાવરી પાકિસ્તાની નૌકા જહાજ PNS બાબર સાથે ટકરાયું હતું. રક્ષણ મંત્રાલય અનુસાર, તે વખતે હાઇજેક થયેલા MV સૂએઝ જહાજ પાસે સમુદ્રી ચોરી વિરુદ્ધની ટુકડી પર કામગીરી કરતી વખતે PNS બાબર ઊંચી ઝડપે પાછળથી આવ્યું હતું અને ગોદાવરીની નજીક જઈને તેને સ્પર્યું હતું, જેના કારણે ભારતીય જહાજના હેલિકોપ્ટર-ડેકના સુરક્ષા જાળિયાને નાનું નુકસાન થયું હતું. તે ઘટના પર પણ ભારતે નૌકા સુરક્ષા નિયમોના ભંગાણના આરોપે રાજદ્વારી વિરોધ નોંધાવ્યો હતો. તે સમયે વડા એડમિરલ નિર્મલ વર્માએ કહ્યું હતું કે સમુદ્રમાં નૌકાચાલનના ચોક્કસ નિયમો છે.

વ્યાપક નૌકા સામનાનો કોઈ સંકેત નથી

આ ટકરાવે દિલ્હી અને ઈસ્લામાબાદ વચ્ચે નવો રાજદ્વારી વિવાદ ખડક્યો છે, પણ ઉપલબ્ધ માહિતી સૂચવે છે કે ઘટના વ્યાપક નૌકા સામનામાં ફેરવાઈ નથી. ભારતે હજી આ બાબતે રાજદ્વારી માર્ગે જ પ્રતિભાવ આપ્યો છે અને બંને દેશોની લશ્કરી એકમો હાલના કરારોનું પાલન કરે તથા કાળજી રાખે તેવી માંગ કરી છે.

જહાજોના નામ અને ટકરાવ થાયું તેની ઠીક પહેલાંની ચોક્કસ હાલત જેવી વિગતો જાહેર માહિતીમાં હજી મર્યાદિત છે. સૌરાષ્ટ્રના કિનારા અરેબિયન સમુદ્ર સાથે જોડાયેલા હોવાથી અને અહીંના માછીમારો તથા વેપારી જહાજો આ વિસ્તારમાં સતત ફરતા હોવાથી, બે દેશોનાં નૌકા જહાજો વચ્ચેની આવી ઘટનાઓ પર નજર રાખવી આ વિસ્તાર માટે મહત્વની છે.

માહિતી સ્ત્રોતો: વિદેશ મંત્રાલયની પ્રેસ રિલીઝ, The Indian Express, ThePrint/PTI, સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંઘના કરાર સંગ્રહમાં 1991નો કરાર